Funeral: అంతిమ సంస్కారాల్లో మట్టి కుండను ఎందుకు పగలగొడతారో తెలుసా.?
Funeral: హిందూ సంప్రదాయాల్లో మనిషి మరణించిన తర్వాత నిర్వహించే సమయంలో పలు ఆచారాలను పాటిస్తారు. అలాంటి ఆచారాల్లో మట్టి కుండను నీటితో నింపి చితి చుట్టూ తిప్పడం, చివర్లో దాన్ని పగలగొట్టడం ఒకటి. దీని వెనకాల ఉన్న అర్థమేంటో తెలుసా?
అంత్యక్రియలకు హిందూ సంప్రదాయంలో ప్రత్యేక స్థానం
హిందూ ధార్మిక సంప్రదాయాల ప్రకారం మనిషి జీవితంలో జననం నుంచి మరణం వరకు వివిధ సంస్కారాలను నిర్వహిస్తారు. వాటిలో చివరిది అంత్యేష్టి లేదా అంత్యక్రియలు. మరణించిన వ్యక్తి భౌతిక శరీరానికి చివరి వీడ్కోలు పలుకుతూ ఈ కర్మలను నిర్వహిస్తారు. సాధారణంగా దహన సంస్కారంలో కుటుంబ సభ్యులు పాల్గొంటారు. సంప్రదాయం ప్రకారం కుమారుడు లేదా కుటుంబంలోని మరో సమీప బంధువు చితికి నిప్పంటించే బాధ్యత తీసుకుంటారు. దీనిని ముఖాగ్ని అని పిలుస్తారు. అయితే చితికి నిప్పంటించే ముందు, తర్వాత కూడా ప్రాంతం, కుటుంబ ఆచారం, సంప్రదాయాన్ని బట్టి కొన్ని ప్రత్యేక కర్మలు నిర్వహిస్తారు. వాటిలో నీటితో నింపిన మట్టి కుండతో చితి చుట్టూ తిరగడం ముఖ్యమైనదిగా భావిస్తారు.
నీటితో నింపిన కుండతో చితి చుట్టూ ఎందుకు తిరుగుతారు?
అంత్యక్రియల సమయంలో ఒక మట్టి కుండను తీసుకుని అందులో నీటిని నింపుతారు. కొన్ని సంప్రదాయాల్లో కుండకు చిన్న రంధ్రాలు చేస్తారు. అనంతరం దహనానికి సిద్ధం చేసిన చితి చుట్టూ దానిని మోసుకుని ప్రదక్షిణ చేస్తారు. కుండ నుంచి నీరు బయటకు కారుతూ ఉండటం ఈ ఆచారంలో ప్రత్యేకంగా కనిపించే అంశం. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రదక్షిణ చేసే విధానం కూడా భిన్నంగా ఉంటుంది. సాధారణ శుభకార్యాల్లో సవ్యదిశలో ప్రదక్షిణ చేయడం కనిపిస్తే, అంత్యక్రియల్లో అపసవ్య దిశకు ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. ఇది సాధారణ జీవితంలోని శుభకార్యాలకు భిన్నమైన సందర్భమని సూచించే ప్రతీకగా భావిస్తారు. ఈ సమయంలో కుండలోని నీరు క్రమంగా తగ్గిపోతుంది. చివర్లో కుండను నేలపై జారవిడిచి పగలగొడతారు. ఈ మొత్తం ప్రక్రియ జీవితం, శరీరం, మరణం మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని సూచించే ప్రతీకాత్మక ఆచారంగా సంప్రదాయంలో భావిస్తారు.
కుండ, నీటిని దేనికి ప్రతీకగా భావిస్తారు?
హిందూ ఆధ్యాత్మిక భావనల్లో మానవ శరీరాన్ని తాత్కాలికమైన పాత్రగా, జీవాత్మను శాశ్వతమైన అంశంగా వివరిస్తారు. ఈ భావనను ప్రతీకాత్మకంగా చూపించేందుకు మట్టి కుండను ఉపయోగిస్తారని సంప్రదాయ వివరణలు చెబుతున్నాయి. మట్టితో తయారైన కుండకు ఒక పరిమితమైన జీవితం ఉంటుంది. అది తయారై కొంతకాలం ఉపయోగపడిన తర్వాత పగిలిపోతుంది. ఇదే విధంగా శరీరం కూడా పంచభూతాలతో ఏర్పడి కాలక్రమంలో నశిస్తుందని భావిస్తారు. కుండలోని నీటిని జీవశక్తి లేదా ఆత్మకు ప్రతీకగా వివరిస్తారు. కుండకు రంధ్రాలు పెట్టినప్పుడు నీరు బయటకు ప్రవహిస్తుంది. ఇది శరీరంతో ఆత్మకు ఉన్న అనుబంధం క్రమంగా ముగియడాన్ని సూచించే ప్రతీకగా భావిస్తారు.
కుండను చివర్లో ఎందుకు పగలగొడతారు?
కుండను పగలగొట్టడం ఈ ఆచారంలో అత్యంత ముఖ్యమైన భాగంగా భావిస్తారు. మట్టి కుండ మానవ శరీరానికి ప్రతీక అని భావించినప్పుడు, అది పగిలిపోవడం శరీరం తన భౌతిక ప్రయాణాన్ని ముగించిందనే సంకేతంగా తీసుకుంటారు. నీరు బయటకు వెళ్లిపోవడం ద్వారా జీవితం ముగిసిన తర్వాత శరీరం, జీవాత్మ మధ్య ఉన్న సంబంధం ఇక కొనసాగదనే భావనను సూచిస్తారని సంప్రదాయ విశ్వాసం. అంటే, “ఈ భౌతిక శరీరంతో నీ అనుబంధం ముగిసింది.. ఇక నీ ప్రయాణం మరో దిశగా సాగాలి” అనే తాత్విక సందేశాన్ని ఈ ఆచారం ప్రతిబింబిస్తుందని చెబుతారు. శరీరం నశించినా ఆత్మకు అంతం ఉండదనే హిందూ తాత్విక విశ్వాసం ఇందులో ప్రధానంగా కనిపిస్తుంది. పునర్జన్మ, కర్మ, మోక్షం వంటి భావనలు కూడా ఈ ఆధ్యాత్మిక దృక్పథంతో ముడిపడి ఉంటాయి.
దింపుడు కళ్లెం వంటి ఆచారాల వెనుక ఉన్న విశ్వాసం ఏంటి.?
కొన్ని ప్రాంతాల్లో అంతిమయాత్ర సమయంలో దింపుడు కళ్లెం లేదా దానికి సమానమైన స్థానిక ఆచారాలు కనిపిస్తాయి. వీటి విధానం ప్రాంతానికో, కుటుంబ సంప్రదాయానికో అనుగుణంగా మారవచ్చు. జానపద, ధార్మిక విశ్వాసాల ప్రకారం మరణించిన వ్యక్తికి కుటుంబ సభ్యులు, ఇల్లు, బంధువులపై ఉన్న అనుబంధాన్ని సూచించే విధంగా కొన్ని కర్మలను నిర్వహిస్తారు. శరీరాన్ని చితిపై ఉంచే ముందు లేదా దహన ప్రక్రియకు ముందు చేసే కొన్ని ఆచారాలు ఆ బంధాన్ని విడదీసే ఉద్దేశంతో ఉంటాయని పెద్దలు వివరిస్తారు.
మొత్తంగా చూస్తే మట్టి కుండను పగలగొట్టే సంప్రదాయం కేవలం ఒక ఆచారం మాత్రమే కాదు. మానవ శరీరం శాశ్వతం కాదని, జీవితం ఒక దశలో ముగుస్తుందని, మరణించిన వ్యక్తితో భౌతిక అనుబంధాన్ని కుటుంబ సభ్యులు విడిచిపెట్టి అతని ఆత్మకు శాంతి కలగాలని కోరుకోవడం వంటి భావనలను ఇది ప్రతిబింబిస్తుంది. అందుకే అంత్యక్రియల్లో కుండను నీటితో నింపడం, చితి చుట్టూ తిప్పడం, నీరు బయటకు వెళ్లేలా చేయడం, చివర్లో కుండను పగలగొట్టడం వంటి ప్రతి దశకు ఒక ప్రతీకాత్మక అర్థాన్ని మన సంప్రదాయాలు ఆపాదించాయి.
