Facts : గడియారం ముల్లులు కుడివైపే ఎందుకు తిరుగుతాయి? ఎడమవైపు ఎందుకు తిరగవు?
మనం ప్రతిరోజూ టైం తెలుసుకునేందుకు గడియారం చూస్తాం. ఈ సమయంలో గడియారం ముల్లులు ఎప్పుడూ ఎడమ నుంచి కుడికి తిరగడం చూస్తాం. ఇలాగే ఎందుకు తిరుగుతాయని ఎప్పుడైనా ఆలోచించారా? ఈ చిన్న ప్రశ్నకు వెనుక పెద్ద చరిత్ర, సైన్స్ ఉన్నాయి.
గడియారం ముల్లులు కుడివైపు ఎందుకు తిరుగుతాయి?
ఇప్పుడు స్మార్ట్ ఫోన్స్ లో, స్మార్ట్ వాచ్ లో టైమ్ చూసే కల్చర్ వచ్చింది… కానీ గతంలో ఇళ్లలో గోడ గడియారాలు, చేతికి సాధారణ వాచ్ లు ఉండేవి. ఇప్పటికీ కొందరు సాధారణ గడియారాలనే వాడుతున్నారు… వాటితో మనిషికి విడదీయరాని అనుబంధం ఏర్పడింది. అయితే స్మార్ట్ వాచ్ అయినా, నార్మల్ వాచ్ అయినా టైమ్ చూడాలంటే ఇప్పటికీ ఎవరి కళ్ళయినా గడియారం వైపే వెళతాయి.
టైమ్ చూసేటప్పుడు మీరు ఓ విషయం గమనించారా? గడియారం ముల్లులు ఎప్పుడూ ఎడమ నుంచి కుడికే తిరుగుతాయి… ఇలాగే ఎందుకు? కుడి నుంచి ఎడమకు ఎందుకు తిరగవు? ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం తెలియాలంటే మనం ప్రాచీన కాలానికి వెళ్లాలి.
ప్రపంచంలో మొదటి గడియారం ఎక్కడ వాడారు?
క్రీ.పూ. 1500 ప్రాంతంలో బాబిలోన్ (ఇప్పటి ఇరాన్) లో మొదటిసారి సూర్య గడియారాన్ని వాడారని చరిత్ర చెబుతోంది. సూర్యరశ్మి, దాని స్థానం ఆధారంగా ఈ గడియారం పగటిపూట సమయాన్ని చెప్పేది.
ఈ సూర్య గడియారంలో ఒక బల్లపరుపు పలకపై సమయాన్ని సూచించే గుర్తులు పెట్టేవారు. దానిపై 'నోమన్' (Gnomon) అనే కర్రను నిలువుగా పెట్టేవారు. సూర్యరశ్మి పడినప్పుడు ఆ నోమన్ నీడ పలకపై కదిలేది. ఆ నీడ ఉన్న స్థానాన్ని బట్టి సమయాన్ని చెప్పేవారు.
చాలా సులభంగా ఈ సూర్య గడియారాన్ని తయారు చేయవచ్చు. ఖాళీ ప్రదేశంలో ఒక కర్రను పాతి, దాని చుట్టూ గంటల గుర్తులు పెడితే చాలు… సూర్యుడు తూర్పున ఉదయించాక కర్ర నీడ నెమ్మదిగా తిరగడం మొదలవుతుంది. ఆ నీడను చూసి సమయాన్ని చెప్పేవారు. దీన్ని ఆకాలంలో విరివిగా వాడేవారు. అయితే ఇది కేవలం పగలు మాత్రమే పనిచేసేది… అందుకే తర్వాత మెకానికల్ గడియారాలు తయారుచేశారు.
గడియారం ఎడమ నుండి కుడికే ఎందుకు?
ఇక అసలు ప్రశ్నకు సమాధానం చూద్దాం. భూమి తన అక్షం మీద పడమర నుంచి తూర్పుకు తిరుగుతుంది. దీనివల్ల ఉత్తరార్ధగోళంలో ఉన్న మనకు సూర్యుడు తూర్పు నుంచి దక్షిణానికి కదిలి, పడమరలో అస్తమిస్తున్నట్లు కనిపిస్తాడు. అందుకే సూర్య గడియారంలోని కర్ర నీడ కూడా ఎడమ నుంచి కుడి వైపుకు కదులుతుంది.
ఈ సూర్య గడియారం ఆధారంగానే తర్వాత మెకానికల్ గడియారాలు తయారు చేశారు. ఇందులోనూ సూర్య గడియంలో పద్ధతిని పాటించారు… అంటే ముల్లులు ఎడమ నుండి కుడికి తిరిగేలా రూపొందించారు. అదే పద్దతిని తర్వాత కొనసాగించారు… అందుకే ఇప్పటికీ గడియారం ముల్లులు ఎడమ నుంచి కుడికే తిరుగుతాయి.
అలాగైతే గడియారం కుడి నుండి ఎడమకు తిరిగేదేమో..!
ఒకవేళ మొదటి గడియారాన్ని దక్షిణార్ధగోళంలో కనిపెట్టి ఉంటే, సూర్యుడి కదలిక వల్ల నీడ వ్యతిరేక దిశలో కదిలేది. అంటే కుడి నుండి ఎడమకు తిరిగేది. అప్పుడు బహుశా ఇప్పటి గడియారాల్లో ముల్లులు కూడా కుడి నుంచి ఎడమకు తిరిగేవేమో.
సింపుల్గా చెప్పాలంటే ఉత్తరార్ధగోళంలో సూర్య గడియారాలను మొదట వాడారు… సూర్యుడి కదలికను అనుసరించారు. అందుకే ఎడమ నుండి కుడికి తిరిగేలా గడియారాన్ని రూపొందించారు… ఇప్పటికీ గడియారం ముల్లులు క్లాక్వైజ్లో తిరుగుతున్నాయి. ఇదే నేటి గడియారాల క్లాక్ వైజ్ వెనకున్న రహస్యం.
