Ganja vs Tobacco : గంజాయి, పొగాకు రెండూ మొక్కలనుండే వస్తాయి.. మరి ఒకదానిపై నిషేదం, ఇంకోటి వాడకంలో ఎందుకు?

పొగాకు, గంజాయి రెండూ మొక్కల నుండి వచ్చినా వాటిపై చట్టాలు భిన్నంగా ఉన్నాయి. ఒకదానిని నిషేధించగా, మరొకటి వాడకంలో ఉంది. ఈ వ్యత్యాసానికి చట్టపరమైన, చారిత్రక, సామాజిక-రాజకీయ కారణాలు ఏమిటి?

Image Credit : Gemini AI

గంజాయి vs పొగాకు.. ఇదీ చరిత్ర

మానవ చరిత్రలో గంజాయి, పొగాకు రెండూ వేల సంవత్సరాలుగా అంతర్భాగంగా ఉన్నాయి. క్రీ.పూ. 5000 నాటికే చైనాలో గంజాయిని ఔషధంగా వాడారు. అదే సమయంలో ఉత్తర అమెరికాలోని స్థానిక తెగలు పొగాకును కర్మలు, వైద్య ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించారు. 15వ శతాబ్దంలో కొలంబస్ అమెరికాకు చేరుకున్న తర్వాత పొగాకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాపించింది. 

భారతదేశంలో గంజాయి గురించి వేద కాలంలోనే ప్రస్తావన ఉంది.. దీన్ని ఆయుర్వేదంలో వాడేవారని చెబుతారు. కొందరు సాధువులు దీన్ని ఇప్పటికీ ఉపయోగిస్తుంటారు. ఇలా సుదీర్ఘ చరిత్ర కలిగిన గంజాయి, పొగాకు వినియోగ విధానాలు, సామాజిక స్వీకరణ కాలక్రమేణా మారిపోయాయి. మొదట్లో రెండూ ప్రత్యామ్నాయ వైద్యంలో భాగమయ్యాయి. కానీ 20వ శతాబ్దం నాటికి వాటి భవితవ్యం వేర్వేరు మార్గాలు తీసుకుంది. ఒకదానిపై నిషేధం, మరొకదానిపై నియంత్రణలు మొదలయ్యాయి.

Image Credit : Gemini AI

గంజాయిపై నిషేధం ఎందుకు?

20వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో గంజాయిపై అంతర్జాతీయ స్థాయిలో నిషేధం మొదలైంది. 1925లో జెనీవాలోని అంతర్జాతీయ నార్కోటిక్ కన్వెన్షన్ గంజాయిని నార్కోటిక్ పదార్ధంగా గుర్తించింది. 1961లో జరిగిన ఐక్యరాజ్యసమితి సింగిల్ కన్వెన్షన్ ఆన్ నార్కోటిక్ ఒప్పందం గంజాయి ఉత్పత్తి, సరఫరా, వినియోగాన్ని ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిషేధించింది. అదేవిధంగా వివిధ దేశాల చట్టసభలు గంజాయిని ప్రమాదకరమైన మాదకద్రవ్యంగా చిత్రించాయి. అంతర్జాతీయ ఒత్తిళ్ల కారణంగానే చాలా దేశాలు గంజాయిపై కఠినమైన చట్టాలను అమలు చేశాయి.

అయితే పొగాకు విషయంలో ఇలాంటి అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు లేవు. ఆరోగ్యానికి ప్రమాదకరం అని తెలిసినా పొగాకు ఒక చట్టబద్ధమైన వాణిజ్య వస్తువుగా కొనసాగింది. పొగాకు అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, పన్నుల ద్వారా పెద్ద ఆదాయ వనరుగా మారింది. అందుకే ఆయా దేశాలు పొగాకుపై నిషేధం విధించడంవల్ల తమ ఆదాయానికే గండి పడుతుందని భావించాయి… అందుకే నిషేధం విధించడానికి వెనకడుగు వేశాయి.

Image Credit : Getty

ప్రభుత్వ ఆర్థిక వనరుగా పొగాకు..

పొగాకు పరిశ్రమకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అపారమైన ఆర్థిక బలం ఉంది. ఈ పరిశ్రమ ప్రభుత్వాలకు భారీ పన్ను ఆదాయాన్ని సమకూర్చుతుంది. దీనివల్ల పొగాకు ఉత్పత్తులపై నిషేధం విధించడం అప్పటికీ, ఇప్పటికీ చాలా కష్టతరమైన విషయం. 

1900ల ప్రారంభం నుంచి పొగాకు కంపెనీలు భారీ లాబీయింగ్ చేశాయి. రాజకీయ నాయకులు, విధాన నిర్ణేతలపై తమ ప్రభావాన్ని చూపాయి. పొగాకు ఉత్పత్తుల విక్రయం ద్వారా కోట్లాది రూపాయల ఆదాయం ప్రభుత్వ ఖజానాకు చేరుతోంది. అందుకే పొగాకు ప్రమాదకరం అయినప్పటికీ ఎలాంటి నిషేధం లేదు.

అయితే గంజాయికి ప్రారంభంలో అలాంటి బలమైన ఆర్థిక లాబీయింగ్ లేదు. గంజాయిపై నిషేధం వల్ల ప్రభుత్వాలు పెద్దగా ఆర్థిక నష్టాలను ఎదుర్కోలేదు. ఈ ఆర్థిక కోణం రెండు మొక్కల భవిష్యత్తును స్పష్టంగా వేరు చేసింది. పన్నుల ద్వారా వచ్చే ఆదాయం విధాన నిర్ణయాల్లో ఎప్పుడూ ఒక ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది.

Image Credit : Getty

సామాజిక కారణాలు..

గంజాయి వినియోగంపై సామాజిక వివక్ష, నైతిక భయాందోళనలు నిషేధానికి దారితీశాయి. 20వ శతాబ్దపు మధ్యలో గంజాయిని తరచుగా వలసదారులు, మైనారిటీ సమూహాలతో ముడిపెట్టారు. ముఖ్యంగా అమెరికాలో 'మాదకద్రవ్యాల వ్యతిరేక' ప్రచారాలు గంజాయిని భయంకరమైన పదార్థంగా చిత్రీకరించాయి. 'రెఫర్ మ్యాడ్‌నెస్' వంటి ప్రచార చిత్రాలు ప్రజల్లో భయాన్ని కలిగించాయి. ఇది సమాజంలో గంజాయికి తీవ్రమైన వ్యతిరేకతను సృష్టించింది. తద్వారా నిషేధ చట్టాలు సులభంగా ఆమోదించబడ్డాయి. పొగాకు వినియోగానికి మాత్రం ఇలాంటి తీవ్రమైన సామాజిక కళంకం లేదు. ఇది సామాజిక ఆమోదం పొందిన అలవాటుగా మారింది. సాంస్కృతికంగా పొగాకు విస్తృతంగా స్వీకరించబడింది.

Image Credit : Getty

మారుతున్న చట్టాలు..గంజాయికి కొత్త మార్గాలు, పొగాకుపై ఆంక్షలు

గత రెండు దశాబ్దాలలో గంజాయిపై ప్రపంచ దృక్పథం మారింది. పలు దేశాలు, అమెరికాలోని కొన్ని రాష్ట్రాలు వైద్య, వినోద అవసరాల కోసం గంజాయిని చట్టబద్ధం చేశాయి. కెనడా 2018లో గంజాయిని పూర్తిగా చట్టబద్ధం చేసిన మొదటి G7 దేశం. ఈ పరిణామాలు గంజాయిని పన్ను ఆదాయ వనరుగా, వైద్య చికిత్సగా గుర్తించాయి. 

మరోవైపు పొగాకు వినియోగంపై ఆంక్షలు పెరుగుతున్నాయి. ప్రజారోగ్య ప్రచారాలు, నికోటిన్ ప్రమాదాల గురించి అవగాహన పెరిగింది. భారతదేశంలో కూడా పొగాకు ఉత్పత్తుల ప్యాకెట్లపై హెచ్చరికలు తప్పనిసరి. కొన్ని నగరాల్లో పొగాకు బహిరంగ వినియోగంపై నిషేధాలు ఉన్నాయి. ఈ మార్పులు భవిష్యత్తులో రెండు మొక్కల చట్టపరమైన స్థితిని మరింత ప్రభావితం చేస్తాయి. సమాజం ఆలోచనలు మారుతున్నాయి.