Gratuity : ఉద్యోగులకు పండగే.. ఇక ఐదేళ్లు అక్కర్లేదు, ఏడాదికే గ్రాట్యుటీ.. కొత్త రూల్స్ ఇవే

New Labor Laws Gratuity Benefits: కొత్త లేబర్ కోడ్ రూల్స్ ప్రకారం ఉద్యోగులకు ఏడాదికే గ్రాట్యుటీ లభించనుంది. రాజీనామా చేసిన రెండు రోజుల్లోనే ఫుల్ అండ్ ఫైనల్ సెటిల్‌మెంట్ పూర్తి చేయాలి. ఆ పూర్తి వివరాలు ఇక్కడ తెలుసుకుందాం.

Image Credit : Gemini

ఉద్యోగులకు అదిరిపోయే గుడ్ న్యూస్

కొత్త ఆర్థిక సంవత్సరం ఏప్రిల్ 1 నుంచి దేశవ్యాప్తంగా ఉద్యోగులకు సంబంధించిన నిబంధనల్లో పెను మార్పులు వచ్చాయి. కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రతిపాదించిన కొత్త లేబర్ కోడ్‌లు అమలులోకి రావడంతో, వేతన జీవులకు లభించే ప్రయోజనాల్లో భారీ ఊరట లభించింది. ముఖ్యంగా గ్రాట్యుటీ అర్హత, ఫుల్ అండ్ ఫైనల్ సెటిల్‌మెంట్ విషయంలో గతంలో ఉన్న క్లిష్టమైన నిబంధనలను ప్రభుత్వం మరింత ఈజీగా మార్చింది.

Image Credit : Freepik

ఏడాది సర్వీసు ఉంటే చాలు.. గ్రాట్యుటీ మీ సొంతం

గతంలో అమల్లో ఉన్న నిబంధనల ప్రకారం, ఏ సంస్థలోనైనా ఒక ఉద్యోగి గ్రాట్యుటీ పొందాలంటే కనీసం ఐదేళ్ల నిరంతర సర్వీసును పూర్తి చేయాల్సి ఉండేది. కానీ ఇప్పుడు కొత్త మార్గదర్శకాల ప్రకారం, ఈ పరిమితిని భారీగా తగ్గించారు. ఒక ఉద్యోగి ఒక ఏడాది సర్వీసు పూర్తి చేసినా గ్రాట్యుటీ పొందేందుకు అర్హత సాధిస్తారు. ఈ మార్పు వల్ల ప్రైవేట్ రంగంలో తరచుగా ఉద్యోగాలు మారే యువతకు, స్వల్పకాలిక ఒప్పంద ప్రాతిపదికన పనిచేసే వారికి పెద్ద ఎత్తున లబ్ధి చేకూరనుంది. గ్రాట్యుటీ అనేది కంపెనీ తన ఉద్యోగికి అందించే కృతజ్ఞతా పూర్వకమైన నగదు బహుమతి, ఇది ఇప్పుడు త్వరగా అందుబాటులోకి రానుంది.

Image Credit : Gemini

రెండు రోజుల్లోనే ఫుల్ అండ్ ఫైనల్ సెటిల్‌మెంట్

ఉద్యోగులు ఉద్యోగం వదిలిపెట్టినప్పుడు ఎదుర్కొనే ప్రధాన సమస్య వారి బకాయిల చెల్లింపు. ఇప్పటి వరకు కంపెనీలు ఫుల్ అండ్ ఫైనల్ సెటిల్‌మెంట్ చేయడానికి 45 నుంచి 90 రోజుల వరకు సమయం తీసుకునేవి. అయితే, వేతన కోడ్ 2019 (Code on Wages, 2019) ప్రకారం, ఇకపై అటువంటి జాప్యానికి తావులేదు. ఉద్యోగి తన లాస్ట్ వర్కింగ్ డే ముగిసిన తర్వాత కేవలం రెండు పని దినాల్లోనే కంపెనీ తన బకాయిలన్నీ చెల్లించాలి. పెండింగ్‌లో ఉన్న జీతాలు, లీవ్ ఎన్‌క్యాష్‌మెంట్, ఇతర అలవెన్సులన్నీ ఈ 48 గంటల్లోపే క్లియర్ చేయాల్సి ఉంటుంది.

Image Credit : Gemini

సెక్షన్ 17(2) నిబంధనలు ఎవరికి వర్తిస్తాయి?

కొత్త వేతన కోడ్‌లోని సెక్షన్ 17(2) ప్రకారం, యజమానులు తమ ఉద్యోగుల బకాయిలను నిర్ణీత గడువులోగా చెల్లించడం తప్పనిసరి. ఈ నియమం అన్ని రకాల పరిస్థితులకు వర్తిస్తుంది. ఉద్యోగి స్వచ్ఛందంగా రాజీనామా చేసినా, పదవీ విరమణ పొందినా లేదా కంపెనీ లే ఆఫ్స్ ద్వారా ఉద్యోగిని తొలగించినా.. రెండు రోజుల్లోనే సెటిల్‌మెంట్ పూర్తి చేయాలి. ఒకవేళ ఏ కంపెనీ అయినా ఈ నిబంధనలను ఉల్లంఘిస్తే, అది చట్టపరమైన నేరంగా పరిగణిస్తారు. బాధితులు లేబర్ డిపార్ట్‌మెంట్‌ను ఆశ్రయించవచ్చు. ఆలస్యమైన చెల్లింపులపై వడ్డీని కూడా డిమాండ్ చేసే హక్కు ఉద్యోగికి ఉంటుంది.

Image Credit : Gemini

30 రోజుల్లోనే గ్రాట్యుటీ చెల్లింపులు

అర్హత కాలపరిమితిని తగ్గించడమే కాకుండా, చెల్లింపుల వేగాన్ని కూడా ప్రభుత్వం పెంచింది. ఒక ఉద్యోగి గ్రాట్యుటీకి అర్హత సాధించి కంపెనీ నుండి బయటకు వచ్చినప్పుడు, ఆ మొత్తాన్ని 30 రోజుల లోపు చెల్లించాలి. రిటైర్మెంట్ ప్రయోజనాలను వేగంగా అందించడం ద్వారా ఉద్యోగులకు ఆర్థిక భద్రత కల్పించడమే ఈ నిర్ణయం వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశం. పాత నిబంధనల్లో ఉన్న జాప్యాన్ని నివారించేందుకు ఈ కఠినమైన గడువును విధించారు.

Image Credit : Gemini

మారిన లేబర్ కోడ్‌లతో కొత్త శకం

ఏప్రిల్ 1, 2026 నుంచి ప్రారంభమైన ఈ కొత్త నిబంధనలు పాత కార్మిక చట్టాల స్థానంలో వచ్చాయి. ఇవి పని చేసే వారి హక్కులను మరింత బలోపేతం చేస్తున్నాయి. రాజీనామా చేసిన వెంటనే ఆర్థికంగా ఇబ్బందులు పడకుండా, త్వరితగతిన సెటిల్‌మెంట్ అయ్యేలా చూడటం ఈ సంస్కరణల ముఖ్య లక్ష్యం. ఉద్యోగులు తమ హక్కుల పట్ల అవగాహన కలిగి ఉండాలని, చట్టబద్ధమైన గడువులోగా చెల్లింపులు అందకపోతే తగిన చర్యలు తీసుకోవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.