River Water: నదుల్లోని నీరు తియ్యగా, సముద్రంలోని నీరు ఉప్పగా ఎందుకు ఉంటాయో ఎప్పుడైనా ఆలోచించారా? నదులు, సముద్రాలు రెండూ ప్రకృతిలోని నీటి చక్రంలో భాగమే. అయినప్పటికీ వాటి నీటి రుచి వేర్వేరుగా ఉంటుందో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
నదుల్లోని నీరు తియ్యగా అనిపించినప్పటికీ అందులో ఉప్పు అసలు ఉండదని భావించకూడదు. నదుల్లో కూడా సోడియం, క్లోరైడ్ వంటి లవణాలు, ఇతర ఖనిజాలు కొంతమేర ఉంటాయి. అయితే వాటి పరిమాణం చాలా తక్కువగా ఉండటం వల్ల నీరు సముద్రపు నీటిలా ఉప్పగా అనిపించదు. వర్షపు నీరు వాతావరణంలోని కార్బన్ డయాక్సైడ్‌తో కలిసి స్వల్ప ఆమ్ల స్వభావాన్ని సంతరించుకుంటుంది. ఈ నీరు నేలపై పడినప్పుడు రాళ్లు, మట్టి నుంచి కొన్ని ఖనిజాలను కరిగించుకుంటుంది. అలా కరిగిన ఖనిజాలు నదుల్లోకి చేరుతాయి. అయినప్పటికీ సాధారణంగా నదుల్లో లవణాల సాంద్రత తక్కువగా ఉంటుంది. అందుకే నదులను మంచినీటి వనరులుగా పరిగణిస్తారు. అయితే ప్రతి నది నీరు తాగడానికి అనువుగా ఉంటుందని కాదు. కాలుష్యం, ఇతర హానికర పదార్థాలు ఉండే అవకాశం ఉంది.
24
నదుల్లో ఉప్పు ఎందుకు ఎక్కువగా పేరుకుపోదు?
నదుల్లోని నీరు నిరంతరం ఒక ప్రాంతం నుంచి మరో ప్రాంతానికి ప్రవహిస్తూ ఉంటుంది. సాధారణంగా నదులు కొండలు, పర్వతాలు లేదా ఇతర జల వనరుల నుంచి ప్రారంభమై చివరకు సముద్రాల్లో కలుస్తాయి. ఈ ప్రయాణంలో రాళ్లు, మట్టి నుంచి సేకరించిన ఖనిజాలను కూడా తమతో పాటు తీసుకెళ్తాయి. నదుల్లో నీరు నిరంతరం కదులుతూ ఉండటం వల్ల అందులోని లవణాలు ఒకే చోట ఎక్కువగా పేరుకుపోవు. అవి నీటి ప్రవాహంతో పాటు ముందుకు సాగుతాయి. చివరకు చాలా నదులు సముద్రాల్లో కలవడంతో వాటితో వచ్చిన ఖనిజాలు కూడా సముద్రాలకు చేరుతాయి. అయితే నదుల్లో ఉప్పు అసలు పేరుకుపోదని చెప్పలేం. నీరు ఎక్కువగా ఆవిరయ్యే ప్రాంతాలు, నీటి ప్రవాహం తక్కువగా ఉండే ప్రాంతాల్లో లవణాల సాంద్రత పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. అయినప్పటికీ సాధారణంగా నదుల్లో సముద్రాలతో పోలిస్తే ఉప్పు చాలా తక్కువగా ఉంటుంది.
34
సముద్రపు నీరు ఉప్పగా ఎందుకు ఉంటుంది?
సముద్రపు నీరు ఉప్పగా ఉండటానికి ప్రధాన కారణం అందులో కరిగి ఉన్న లవణాల పరిమాణం ఎక్కువగా ఉండటమే. భూమిపై ఉన్న రాళ్లు, మట్టి నుంచి కరిగిన ఖనిజాలను నదులు నిరంతరం సముద్రాల్లోకి తీసుకువెళ్తాయి. అంతేకాకుండా సముద్రపు అడుగుభాగంలోని కొన్ని భౌగోళిక ప్రక్రియల వల్ల కూడా నీటిలోకి ఖనిజాలు చేరుతాయి. సముద్రంపై సూర్యుడి వేడి పడినప్పుడు నీరు ఆవిరిగా మారి వాతావరణంలోకి వెళ్తుంది. అయితే నీటిలో కరిగి ఉన్న ఉప్పు సాధారణంగా ఆవిరితో పాటు వెళ్లదు. అది సముద్రంలోనే మిగిలిపోతుంది.
దీంతో నీరు ఆవిరవుతున్నప్పటికీ లవణాలు సముద్రంలోనే ఉండిపోతాయి. నదుల ద్వారా కొత్తగా ఖనిజాలు, లవణాలు సముద్రంలోకి చేరడం కూడా కొనసాగుతుంది. ఈ కారణాలతో సముద్రపు నీటిలో ఉప్పు సాంద్రత ఎక్కువగా ఉంటుంది.
నీటి చక్రం సముద్రపు ఉప్పుదనాన్ని ఎలా ప్రభావితం చేస్తుంది?
సముద్రంలోని నీరు ఆవిరిగా మారడం, మేఘాలుగా ఏర్పడటం, వర్షంగా భూమిపై పడటం, తిరిగి నదుల ద్వారా సముద్రాలకు చేరడం.. ఈ మొత్తం ప్రక్రియను నీటి చక్రం అంటారు. ఈ చక్రంలో సముద్రం నుంచి ఆవిరయ్యే నీటిలో ప్రధానంగా నీటి అణువులే ఉంటాయి. ఉప్పు మాత్రం సముద్రంలోనే మిగిలిపోతుంది. ఆవిరి చల్లబడి మేఘాలుగా మారి వర్షంగా కురిసినప్పుడు ఆ నీరు సాధారణంగా తక్కువ లవణాలు కలిగిన మంచినీటిగా ఉంటుంది.
వర్షపు నీరు నేలపై ప్రవహిస్తూ రాళ్లు, మట్టి నుంచి ఖనిజాలను కరిగించుకుంటుంది. ఆ తర్వాత నదుల ద్వారా వాటిని మళ్లీ సముద్రాలకు చేరవేస్తుంది. ఇలా లక్షల సంవత్సరాలుగా నీటి చక్రం కొనసాగుతుండటంతో సముద్రాల్లో లవణాలు పెద్ద మొత్తంలో పేరుకుపోయాయి. అయితే సముద్రంలోని ఉప్పు పరిమాణం ఎప్పుడూ ఒకే విధంగా ఉండదు. వర్షపాతం, నదుల నుంచి వచ్చే నీరు, ఆవిరయ్యే నీటి పరిమాణం వంటి అంశాల వల్ల వివిధ ప్రాంతాల్లో ఉప్పుదనం మారుతుంది.
