
ఒకప్పుడు ఓ రాజుకు ప్రకృతి అంటే ఎంతో ఇష్టం ఉండేది. తన రాజభవనంలోని తోటలో రకరకాల పక్షులను పెంచుకునేవాడు. వాటి కోసం ప్రత్యేకంగా ఓ పెద్ద పంజరాన్ని ఏర్పాటు చేయించాడు. ఆ పంజరం చాలా విశాలంగా ఉండేది. అందులో దాదాపు 20 పక్షులు హాయిగా జీవించేవి. వాటిలో ఓ అందమైన రామచిలుక కూడా ఉండేది. రాజు ఆ పక్షులను ఎంతో ప్రేమగా చూసుకునేవాడు. ప్రతిరోజూ ఉదయాన్నే తోటలోకి వచ్చి పంజరంలోని పక్షులను పలకరించేవాడు.
వాటికి కావాల్సిన గింజలు, పండ్లు, నీళ్లు అందుబాటులో ఉంచేవాడు. వర్షం వచ్చినా, ఎండ కాసినా పక్షులకు ఎలాంటి ఇబ్బంది కలగకుండా తగిన ఏర్పాట్లు చేసేవాడు. ఆ పంజరంలో ఉన్న పక్షులకు ఆహారం కోసం వెతకాల్సిన అవసరం లేదు. రాత్రి ఎక్కడ నిద్రపోవాలో అని ఆందోళన చెందాల్సిన పని లేదు. క్రూర జంతువుల నుంచి ప్రాణాలను కాపాడుకోవాల్సిన భయం కూడా లేదు. వాటికి కావాల్సినవన్నీ అక్కడే లభించేవి. కానీ ఆ పక్షులన్నింటిలో రామచిలుక మాత్రం ఎప్పుడూ ఏదో ఆలోచిస్తూ ఉండేది. తనకు అన్నీ ఉన్నప్పటికీ మనసులో ఏదో వెలితి ఉండేది. అదే స్వేచ్ఛ లేకపోవడం.
రోజూ పంజరం బయట ఆకాశంలో ఎగురుతున్న పక్షులను చూసినప్పుడల్లా రామచిలుక మనసు బాధతో నిండిపోయేది. 'అయ్యో! ఆ పక్షులు ఎంత అదృష్టవంతమైనవి. ఇష్టమొచ్చిన చోటికి వెళ్తున్నాయి. ఆకాశంలో స్వేచ్ఛగా విహరిస్తున్నాయి. చెట్లపై వాలుతున్నాయి. వాటికి నచ్చిన ఆహారాన్ని వెతుక్కుంటున్నాయి. కానీ నేను మాత్రం ఈ పంజరంలోనే ఉండిపోవాలా? నాకు మంచి ఆహారం ఉంది. సురక్షితమైన నివాసం ఉంది. రాజు ప్రేమగా చూసుకుంటున్నాడు. కానీ స్వేచ్ఛ మాత్రం లేదు. నేను కూడా బయటికి వెళ్లి ఆకాశంలో ఎగిరితే ఎంత బాగుంటుంది!' అని అనుకునేది.
ఇలా రోజూ తనకు లేని స్వేచ్ఛ గురించి ఆలోచిస్తూ, తన దగ్గర ఉన్న సౌకర్యాలను కూడా మర్చిపోయేది. ఓ రోజు తోటమాలి పంజరం శుభ్రం చేయడానికి వచ్చాడు. ఆ సమయంలో పంజరం తలుపు తెరిచాడు. అప్పటికే బయటకు వెళ్లాలని ఎదురుచూస్తున్న రామచిలుకకు ఇదే మంచి అవకాశంగా అనిపించింది. ఒక్క క్షణం కూడా ఆలోచించకుండా రెక్కలు విప్పి బయటకు ఎగిరిపోయింది. చాలా కాలం తర్వాత పంజరం నుంచి బయటకు వచ్చిన రామచిలుక ఆనందానికి అవధులు లేకుండా పోయాయి. ఆకాశంలో స్వేచ్ఛగా ఎగిరింది. చెట్ల కొమ్మలపై వాలింది. చల్లని గాలిని ఆస్వాదించింది. 'ఇదే నిజమైన జీవితం! ఇన్ని రోజులు అనవసరంగా పంజరంలో ఉండిపోయాను. ఇకపై నా ఇష్టం వచ్చినట్లు జీవిస్తాను' అని ఎంతో సంతోషపడింది. అయితే ఆ సంతోషం ఎంతోసేపు నిలవలేదు.
కొంతసేపటికి రామచిలుకకు ఆకలి వేసింది. పంజరంలో ఉన్నప్పుడు ఆహారం దాని ముందే ఉండేది. కానీ బయట ఆహారం ఎక్కడ దొరుకుతుందో దానికి తెలియదు. చివరికి చెట్ల మధ్య, పొదల దగ్గర వెతుకుతూ ఎంతో కష్టపడి కొన్ని గింజలను సంపాదించుకుంది.
ఆహారం తిన్న తర్వాత కొంత ఊరట కలిగింది. కానీ అప్పటికే సాయంత్రం కావడంతో మరో సమస్య ఎదురైంది. రాత్రి ఎక్కడ నిద్రపోవాలి? పంజరంలో ఉన్నప్పుడు ఈ ఆలోచనే వచ్చేది కాదు. ఇప్పుడు మాత్రం సురక్షితమైన ప్రదేశం కోసం వెతకాల్సి వచ్చింది. చివరికి ఓ చెట్టు కొమ్మపై రాత్రి గడపాలని నిర్ణయించుకుంది. అయితే గాలి, వర్షం నుంచి రక్షణ ఉండాలంటే చిన్న గూడు అవసరం అని భావించింది. రాత్రంతా కష్టపడి ఎండుటాకులు, చిన్న కొమ్మలు సేకరించి ఓ గూడు నిర్మించుకుంది.
అలసటతో ఎలాగోలా నిద్రపోయింది. కానీ మరుసటి రోజు ఉదయం భారీ వర్షం కురిసింది. వర్షానికి తోడు బలమైన గాలులు వీయడంతో రామచిలుక కట్టుకున్న గూడు కూలిపోయింది. ఎంతో కష్టపడి నిర్మించుకున్న గూడు కళ్లముందే నాశనం కావడంతో దానికి బాధ కలిగింది. అయినా నిరాశ చెందకుండా మరోసారి గూడు కట్టుకోవడం ప్రారంభించింది. ఇంతలో ఓ పాము దాని వైపు రావడం గమనించింది. ప్రాణభయంతో అక్కడి నుంచి ఎగిరిపోయింది.
పాము నుంచి తప్పించుకున్నానని ఊపిరి పీల్చుకునేలోపే ఓ డేగ దాన్ని వెంటాడటం మొదలుపెట్టింది. దాని నుంచి తప్పించుకోవడానికి రామచిలుక తీవ్రంగా శ్రమించింది. ఎలాగోలా ప్రాణాలను కాపాడుకుంది. కానీ అప్పటికే అలసటతో రెక్కలు కూడా సరిగా ఆడించలేని పరిస్థితికి చేరుకుంది. 'భగవంతుడా! ఇదేం జీవితం? రాజుగారి పంజరంలో ఉన్నప్పుడు నాకు ఎలాంటి కష్టాలు ఉండేవి కావు. సమయానికి ఆహారం దొరికేది. ప్రశాంతంగా నిద్రపోయేదాన్ని. ఇప్పుడు మాత్రం ప్రతి క్షణం ప్రాణాలను కాపాడుకోవడానికే పోరాడాల్సి వస్తోంది. నేను బయటకు రావాలని ఎందుకు అంతగా ఆశపడ్డాను?' అని తనలో తాను బాధపడింది.
ఆకలి, అలసటతో నీరసించిన రామచిలుకకు కొద్దిసేపటికి నేలపై కొన్ని గింజలు కనిపించాయి. వాటిని చూసి ఎంతో సంతోషించింది. ఆహారం దొరికితే ప్రాణాలకు కాస్త ఉపశమనం లభిస్తుందని భావించి వాటి దగ్గరకు వెళ్లింది. అయితే ఆ గింజలు ఓ వేటగాడు వేసిన ఎర అని దానికి తెలియదు. ఆహారం తినడానికి ముందుకు వెళ్లగానే అక్కడ ఏర్పాటు చేసిన వలలో చిక్కుకుపోయింది.
ఎంత ప్రయత్నించినా వల నుంచి బయటపడలేకపోయింది. కొద్దిసేపటికి అక్కడికి వచ్చిన వేటగాడు రామచిలుకను పట్టుకున్నాడు. దాన్ని తీసుకెళ్లి ఓ చిన్న పంజరంలో బంధించాడు. ఆ పంజరం రాజుగారి తోటలో ఉన్న పెద్ద పంజరంలా లేదు. అందులో కదలడానికి కూడా తగినంత స్థలం లేదు. వేటగాడు దానికి సరైన ఆహారం కూడా పెట్టేవాడు కాదు. కొన్నిసార్లు ఆకలితోనే రోజంతా గడపాల్సి వచ్చేది. ఎప్పుడూ భయంతో, బాధతో జీవించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. అప్పుడు రామచిలుకకు తన తప్పు పూర్తిగా అర్థమైంది.
'నాకు ఉన్నదాంతో సంతోషంగా ఉండి ఉంటే బాగుండేది. మరింత మెరుగైన జీవితం కావాలని ఆశపడటంలో తప్పు లేదు. కానీ నా దగ్గర ఉన్న మంచిని అర్థం చేసుకోకుండా తొందరపడి బయటకు వచ్చాను. ఇప్పుడు నా తప్పుకు నేనే బాధపడుతున్నాను' అని తనలో తాను కుమిలిపోయింది. కానీ అప్పటికే జరగాల్సిన నష్టం జరిగిపోయింది. తాను కోల్పోయిన పాత జీవితాన్ని తిరిగి పొందడం తన చేతుల్లో లేకుండా పోయింది.
ఈ రామచిలుక కథ మన జీవితాలకు కూడా ఎంతో దగ్గరగా ఉంటుంది. మనలో చాలామంది తమ దగ్గర ఉన్న వాటి విలువను గుర్తించకుండా, ఇతరుల జీవితాలను చూసి వాటిలా మన జీవితం కూడా ఉండాలని కోరుకుంటారు.
మనకు మంచి కుటుంబం ఉన్నా, ఇతరుల సంపదను చూసి అసంతృప్తి చెందుతాం. మనకు ఉద్యోగం ఉన్నా, ఇతరులు ఎక్కువ సంపాదిస్తున్నారని బాధపడతాం. మనకు ఉన్న సౌకర్యాలను గుర్తించకుండా, ఇంకా ఎక్కువ కావాలని ఆరాటపడుతుంటాం. ఈ క్రమంలో మనకు ఇప్పటికే ఉన్న ఆనందాన్ని కూడా కోల్పోతుంటాం.
అయితే దీనర్థం మనం జీవితంలో ఎదగాలని ఆశపడకూడదని కాదు. ఉన్న స్థితి నుంచి మరింత ఉన్నత స్థాయికి చేరుకోవాలని ప్రయత్నించడం తప్పు కాదు. కొత్త లక్ష్యాలను పెట్టుకోవడం, కష్టపడి పనిచేయడం, మంచి భవిష్యత్తు కోసం ముందడుగు వేయడం ఎంతో అవసరం. కానీ ఆ ప్రయాణంలో మన దగ్గర ఉన్న విలువైన వాటిని అవివేకంగా వదులుకోకూడదు. మన నిర్ణయాల వల్ల కలిగే లాభనష్టాలను ఆలోచించాలి. ఇతరుల జీవితాలతో మన జీవితాన్ని పోల్చుకుని తొందరపాటు నిర్ణయాలు తీసుకోకూడదు. తృప్తి అంటే ఎదుగుదలను ఆపుకోవడం కాదు. మన దగ్గర ఉన్నదాని విలువను గుర్తిస్తూనే, మరింత మెరుగైన జీవితం కోసం ప్రయత్నించడం.