
Smart Dairy Farming : మనిషి చేతికి స్మార్ట్ వాచ్ పెట్టుకుని గుండె వేగం, నడక, శారీరక కదలికలను ఎప్పటికప్పుడు గమనిస్తున్న రోజులివి. మరి పశువుల ఆరోగ్యాన్ని కూడా ఇలాగే నిరంతరం పర్యవేక్షించగలిగితే? పశువు అనారోగ్యానికి గురైన తర్వాత గుర్తించడం కాకుండా.. ముందుగానే కొన్ని సంకేతాలను గుర్తిస్తే? పశువుల పెంపకంలో రైతులకు ఇది ఎంతో ఉపయోగకరంగా మారుతుంది. ఇప్పుడు ఇదే దిశగా సాంకేతికత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతోంది. రిలయన్స్ జియోకు చెందిన JioGauSamriddhi పశువుల మెడకు అమర్చే స్మార్ట్ నెక్ ట్యాగ్ ద్వారా వాటి కదలికలు, నెమరువేయడం, సంతానోత్పత్తి చక్రం, ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన మార్పులను పర్యవేక్షించే వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేస్తోంది. ఈ టెక్నాలజీ అందుబాటులోకి వస్తే పశుపోషణలో ఊహించని మార్పులుంటాయని జియో జెబుతోంది.
రైతులు సాధారణంగా తమ పశువుల ఆరోగ్యాన్ని వాటి ప్రవర్తన, మేత తినే విధానం, కదలికలు, పాల దిగుబడి వంటి అంశాలను గమనించడం ద్వారా అంచనా వేస్తుంటారు. అయితే ఒకేసారి పదుల సంఖ్యలో లేదా వందల సంఖ్యలో పశువులను పెంచే డెయిరీ ఫారాల్లో ప్రతి జంతువును 24 గంటలూ గమనించడం సాధ్యం కాదు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో పశువులకు ప్రవర్తనను క్షణంక్షణం పరిశీలించే సాంకేతిక పరికరాలు ఉపయోగపడతాయి.
JioGauSamriddhi స్మార్ట్ నెక్ ట్యాగ్ను పశువు మెడకు అమర్చుతారు. ఇది పశువు కదలికలు, నెమరువేసే విధానం, ప్రవర్తనా మార్పులు, సంతానోత్పత్తికి సంబంధించిన సంకేతాలను నిరంతరం గమనిస్తుంది. ఈ సమాచారం గేట్వే ద్వారా JioGauSamriddhi యాప్కు చేరుతుంది. అక్కడ డేటాను విశ్లేషించి రైతుకు అవసరమైన హెచ్చరికలు, సూచనలు అందించే విధంగా వ్యవస్థ పనిచేస్తుంది.
పశువుల విషయంలో ఒక ముఖ్యమైన సమస్య వ్యాధిని తొలిదశలో గుర్తించలేకపోవడం. పశువు స్పష్టంగా అనారోగ్య లక్షణాలు చూపించే సమయానికి సమస్య కొంత తీవ్రంగా ఉండొచ్చు. కానీ దాని సాధారణ ప్రవర్తనలో ముందుగానే మార్పులు రావచ్చు.
ఉదాహరణకు పశువు సాధారణం కంటే తక్కువగా కదలడం, నెమరువేయడంలో మార్పు రావడం, మేత తినే విధానంలో తేడా కనిపించడం వంటి విషయాలు ఆరోగ్య పరిస్థితిలో మార్పుకు సంకేతాలు కావచ్చు. స్మార్ట్ పరికరాలు ఇలాంటి ప్రవర్తనా మార్పులను నిరంతరం నమోదు చేయడం ద్వారా రైతుకు ముందస్తు హెచ్చరిక ఇవ్వగలవు. JioGauSamriddhi కూడా కదలికలు, ప్రవర్తనలో మార్పులు ఆరోగ్య సమస్యలకు సంకేతాలుగా ఉండొచ్చని, వాటి ఆధారంగా యాప్ ద్వారా అలర్ట్స్ అందించవచ్చని పేర్కొంది. అయితే ఈ హెచ్చరికను వైద్య నిర్ధారణగా భావించకూడదు. పరికరం ఒక అసాధారణ మార్పును గుర్తించినప్పుడు రైతు లేదా పశువైద్యుడు తదుపరి పరిశీలన చేయడం అవసరం.
పశువు “మూడ్” కూడా తెలుస్తుందా?
జియో స్మార్ట్ ట్యాగ్ సాంకేతికతపై ఇక్కడే ఆసక్తి పెరుగుతోంది. పశువులు మనుషుల మాదిరిగా తమకు నొప్పి, ఒత్తిడి లేదా అసౌకర్యం ఉందని చెప్పలేవు. అయితే వాటి ప్రవర్తనలో మార్పుల ద్వారా కొన్ని సంకేతాలను గుర్తించవచ్చు. సాధారణం కంటే తక్కువ కదలడం, గుంపు నుంచి దూరంగా ఉండటం, మేత తినడంలో మార్పు, నెమరువేయడం తగ్గడం లేదా అసాధారణంగా ఎక్కువ కదలడం వంటి మార్పులను డేటా ద్వారా గుర్తించవచ్చు. అందువల్ల “పశువు మూడ్ను కొలుస్తుంది” అని చెప్పడం కంటే.. ప్రవర్తనా మార్పుల ఆధారంగా ఒత్తిడి, అసౌకర్యం లేదా ఆరోగ్య సమస్యలకు సంబంధించిన సంకేతాలను గుర్తించే అవకాశం ఉంటుంది అని చెప్పడం సరైనది.
పశువుల ఆరోగ్యం, ప్రవర్తనను పర్యవేక్షించేందుకు ధరించగలిగే సెన్సార్ల వినియోగంపై ఇప్పటికే ప్రపంచవ్యాప్తంగా పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి. ఇలాంటి సాంకేతికతలు వ్యాధులను ముందుగానే గుర్తించడం, పశువుల సంక్షేమాన్ని మెరుగుపరచడం, పశువుల నిర్వహణను సమర్థంగా మార్చడం వంటి ప్రయోజనాలను అందించగలవని పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి.
డెయిరీ రైతులకు పశువుల ఆరోగ్యంతో పాటు సంతానోత్పత్తి నిర్వహణ కూడా చాలా ముఖ్యం. ఆవుల్లో హీట్ లేదా ఈస్ట్రస్ అంటే సంతానోత్పత్తికి సిద్ధమయ్యే దశ. ఈ సమయంలో సరైన సమయాన్ని గుర్తించి కృత్రిమ గర్భధారణ వంటి ప్రక్రియలను నిర్వహిస్తే సంతానోత్పత్తి నిర్వహణ మరింత సమర్థంగా ఉండే అవకాశం ఉంటుంది. కానీ పశువుల్లో సంతానోత్పత్తికి సంబంధించిన కొన్ని ప్రవర్తనా మార్పులు కొద్దిసేపే కనిపించవచ్చు. అందువల్ల రైతు కంటికి అవి చిక్కకపోవచ్చు. ఇక్కడ స్మార్ట్ నెక్ ట్యాగ్ ఉపయోగపడుతుంది.
JioGauSamriddhi ప్రకారం నెక్ ట్యాగ్ పశువుల కదలికలు, నెమరువేయడాన్ని పర్యవేక్షించి వాటి కార్యకలాపాల్లో వచ్చే మార్పులను విశ్లేషిస్తుంది. సంతానోత్పత్తికి సంబంధించిన సంకేతాలను గుర్తించినప్పుడు యాప్ ద్వారా రైతుకు హెచ్చరిక అందుతుంది. తద్వారా సంతానోత్పత్తికి సరైన సమయాన్ని నిర్ణయించుకోవడంలో రైతుకు సహాయం లభిస్తుంది.
ఒక్కో పశువును 24 గంటలూ గమనించే టెక్నాలజీ
ఈ వ్యవస్థలో ఆసక్తికరమైన విషయం కేవలం మెడకు పరికరం అమర్చడం మాత్రమే కాదు. పరికరం → డేటా → విశ్లేషణ → హెచ్చరిక → రైతు నిర్ణయం అనే పూర్తి వ్యవస్థ పనిచేస్తుంది. నెక్ ట్యాగ్ పశువు నుంచి సమాచారాన్ని సేకరిస్తుంది. ఈ సమాచారం గేట్వేకు చేరుతుంది. అక్కడి నుంచి JioGauSamriddhi యాప్కు సమాచారం పంపబడుతుంది. రైతు తన మొబైల్లో పశువుల ఆరోగ్యం, కదలికలు, హీట్ సైకిల్ వంటి అంశాలకు సంబంధించిన సమాచారాన్ని తెలుసుకోవచ్చు. అధికారిక సమాచారం ప్రకారం ఒక గేట్వే ఒకేసారి 500 స్మార్ట్ ట్యాగ్ల వరకు రియల్టైమ్ డేటాను సేకరించగలదు. అంటే పెద్ద డెయిరీ ఫారాల్లో ప్రతి పశువును విడిగా గమనించాల్సిన శ్రమ కొంతవరకు తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది.
పశువు ఆరోగ్యం నేరుగా రైతు ఆదాయంతో ముడిపడి ఉంటుంది. పశువు అనారోగ్యానికి గురైతే పాల ఉత్పత్తి తగ్గవచ్చు. సంతానోత్పత్తి నిర్వహణలో ఆలస్యం జరిగితే తదుపరి పాల ఉత్పత్తి చక్రంపై ప్రభావం పడవచ్చు. మేత, పోషకాహారం, విశ్రాంతి, నీటి లభ్యత, పశువుల ఆరోగ్యం వంటి అనేక అంశాలు పాల ఉత్పత్తిపై ప్రభావం చూపుతాయి.
అందుకే పశువు గురించి నిరంతరం లభించే సమాచారం రైతుకు సరైన సమయంలో సరైన నిర్ణయం తీసుకోవడానికి ఉపయోగపడుతుంది. JioGauSamriddhi వ్యవస్థ కూడా ఆరోగ్యం, హీట్ గుర్తింపు, పాల ఉత్పత్తి రికార్డులు, పశువుల నిర్వహణ వంటి అంశాలను ఒకే డిజిటల్ ప్లాట్ పామ్ తో అనుసంధానించే లక్ష్యంతో పనిచేస్తోంది.
పశువుల నిర్వహణలో “డేటా” ఎందుకు కీలకం?
ఇప్పటివరకు పశువుల పెంపకంలో రైతు అనుభవానికి చాలా ప్రాధాన్యం ఉండేది. ఏ పశువు ఎప్పుడు మేత తింటుంది? ఎప్పుడు సంతానోత్పత్తికి సిద్దం అవుతుంది? ఏ పశువు పాల దిగుబడి ఎంత ఉంటుంది? ఏ పశువు ప్రవర్తనలో మార్పు వచ్చింది? వంటి విషయాలను రైతు తన పరిశీలన ఆధారంగా గుర్తించేవారు.
ఇప్పుడు అదే పనిలో సెన్సర్లు, కృత్రిమ మేథస్సు ఆధారిత విశ్లేషణ, ఇంటర్నెట్ ఆఫ్ థింగ్స్ వంటి సాంకేతికతలు ప్రవేశిస్తున్నాయి. పశువుల నుంచి నిరంతరం సేకరించే సమాచారాన్ని విశ్లేషించడం ద్వారా అసాధారణ మార్పులను త్వరగా గుర్తించే అవకాశం ఏర్పడుతోంది. ఇదే ఖచ్చితమైన పశుపోషణ (Precision Dairy Farming) వైపు తీసుకెళ్తున్న ముఖ్యమైన అడుగు.
వాతావరణ మార్పుల సమయంలో మరింత ఉపయోగం
పెరుగుతున్న ఉష్ణోగ్రతలు పశువుల్లో వేడి ఒత్తిడికి దారితీయవచ్చు. అధిక ఉష్ణోగ్రతలు, నీటి లభ్యత, పశువుల కొట్టంలోని గాలి ప్రసరణ, మేత విధానం వంటి అంశాలు వాటి ఆరోగ్యం, ఉత్పాదకతను ప్రభావితం చేయవచ్చు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో పశువుల సాధారణ కార్యకలాపాల్లో వచ్చే మార్పులను నిరంతరం గమనించే సాంకేతికత రైతుకు ఉపయోగపడుతుంది. పశువు సాధారణ స్థితి నుంచి ఎప్పుడు భిన్నంగా ప్రవర్తిస్తోంది అనే విషయాన్ని డేటా ద్వారా గుర్తిస్తే, అవసరమైన చర్యలను త్వరగా తీసుకునే అవకాశం ఉంటుంది.
భవిష్యత్తులో ప్రతి పశువుకూ డిజిటల్ రికార్డ్?
ఒక రైతు వద్ద 100 పశువులు ఉన్నాయని ఊహించుకోండి. ప్రతి పశువు రోజులో ఎంత కదిలింది? ఎంతసేపు నెమరువేసింది? ఎప్పుడు హీట్లోకి వచ్చింది? దాని ప్రవర్తనలో ఎప్పుడు మార్పు వచ్చింది? ఏ పశువుకు ఆరోగ్య పరీక్ష అవసరం? వంటి వివరాలన్నీ ఒకే చోట కనిపిస్తే పశువుల నిర్వహణ మరింత సులభమవుతుంది.
భవిష్యత్తులో ధరించగలిగే సెన్సర్లు, కృత్రిమ మేథస్సు, యంత్ర అభ్యాసం, పశువైద్య డేటా, వాతావరణ సమాచారం వంటి అంశాలు ఒకదానితో ఒకటి అనుసంధానమైతే.. ఒక్కో పశువుకు ఒక డిజిటల్ ఆరోగ్య రికార్డు లాంటి వ్యవస్థ ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.అయితే సాంకేతికత రైతు స్థానాన్ని పూర్తిగా భర్తీ చేయదు. పరికరం ఇచ్చే సమాచారం ఆధారంగా రైతు, పశువైద్యుడు నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది.
జియో ప్రయోగం వెనుక అసలు ఆలోచన ఇదే
జియో పశువుల కోసం తీసుకొస్తున్న సాంకేతికతను కేవలం ఒక “స్మార్ట్ వాచ్”గా చూడటం సరైంది కాదు. ఇప్పటికే ఉన్న JioGauSamriddhi వ్యవస్థలో స్మార్ట్ నెక్ ట్యాగ్, గేట్వే, మొబైల్ యాప్ కలిసి పనిచేస్తున్నాయి. పశువుల కదలికలు, నెమరువేయడం, హీట్ సైకిల్, ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన మార్పులను పర్యవేక్షించి రైతుకు ఉపయోగపడే సమాచారంగా మార్చడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశం. అంటే భవిష్యత్తులో పశువుల పెంపకం కూడా కేవలం అనుభవం, పరిశీలనపై ఆధారపడకుండా.. డేటా ఆధారిత పశుపోషణ వైపు మరింతగా మారే అవకాశం ఉంది.
మనిషి ఆరోగ్యాన్ని స్మార్ట్ వాచ్తో ఎప్పటికప్పుడు గమనిస్తున్నట్లే.. పశువుల ఆరోగ్యం, ప్రవర్తన, సంతానోత్పత్తి అంశాలను కూడా సాంకేతికతతో నిరంతరం పర్యవేక్షించే రోజులు ఇప్పటికే ప్రారంభమయ్యాయి. రైతు చేతిలో మొబైల్.. పశువు మెడలో స్మార్ట్ ట్యాగ్.. మధ్యలో డేటా విశ్లేషణ. రాబోయే రోజుల్లో భారత డెయిరీ రంగంలో ఈ కలయిక మరింత కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది.