Rain: వ‌ర్షం ప‌డ‌గానే క‌మ్మ‌టి వాస‌న ఎందుకు వ‌స్తుంది.? రీజ‌న్ తెలిస్తే ఆశ్చ‌ర్య‌పోతారు

Rain: వేస‌వి త‌ర్వాత తొలి వర్షపు చినుకులు పడగానే ఒక ప్రత్యేకమైన మట్టి వాసన వ‌స్తుంది. వర్షం తర్వాత వచ్చే ఈ మట్టి పరిమళం మనసుకు ఎంతో ఆహ్లాదాన్ని కలిగిస్తుంది. అయితే ఈ వాసన ఎందుకు వస్తుంది? దీని వెనుక ఉన్న శాస్త్రీయ కారణం ఏంటో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం. 

ఈ మట్టి వాసనకు 'పెట్రికోర్' అనే పేరు..

వర్షం పడిన తర్వాత నేల నుంచి వచ్చే సువాసనను శాస్త్రీయంగా "పెట్రికోర్ (Petrichor)" అని పిలుస్తారు. ఈ పదం గ్రీకు భాష నుంచి వచ్చింది. "పెట్రా" అంటే రాయి, "ఇకోర్" అంటే దేవతల రక్తం లేదా దివ్య ద్రవం అనే అర్థం. అందుకే ఈ సువాసనను భూమి నుంచి వచ్చే సహజ పరిమళంగా భావిస్తారు. వాస్తవానికి నీటికి సొంతంగా ఎలాంటి వాసన ఉండదు. కానీ వర్షపు నీరు పొడి నేలపై పడినప్పుడు కొన్ని సహజ రసాయన చర్యలు జరిగి ఈ ప్రత్యేకమైన సువాసన ఏర్పడుతుంది.

ఓజోన్ వాయువు కూడా ఈ వాసనకు ఒక కారణం

వర్షం పడే సమయంలో ఆకాశంలో మెరుపులు, ఉరుములు ఏర్పడతాయి. ఈ ప్రక్రియలో గాలిలోని ఆక్సిజన్, నైట్రోజన్ అణువులు కలిసి కొంత ఓజోన్ వాయువు ఏర్పడుతుంది. వర్షపు చినుకులతో పాటు ఈ ఓజోన్ భూమి వైపు చేరుతుంది. నేలను తాకిన తర్వాత గాలిలో స్వల్పమైన తాజా వాసనను విడుదల చేస్తుంది. వర్షం తర్వాత గాలి ఎంతో పరిశుభ్రంగా, చల్లగా అనిపించడానికి ఇది కూడా ఒక కారణంగా శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు.

మట్టిలో ఉండే సూక్ష్మజీవులు కూడా కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి

నేలలో యాక్టినోమైసీట్స్ (Actinomycetes) అనే సూక్ష్మజీవులు ఉంటాయి. ఎండాకాలంలో నేల పూర్తిగా ఎండిపోయినప్పుడు ఇవి తమను తాము రక్షించుకునేందుకు ప్రత్యేకమైన బీజాణువులను తయారు చేస్తాయి. అదే సమయంలో జియోస్మిన్ (Geosmin) అనే సహజ రసాయన పదార్థాన్ని విడుదల చేస్తాయి. మొదటి వర్షపు చినుకులు నేలపై పడగానే ఈ సూక్ష్మజీవులు మళ్లీ చురుకుగా మారతాయి. అవి విడుదల చేసిన జియోస్మిన్ గాలిలో కలవడంతో మనకు ఆ ప్రత్యేకమైన మట్టి పరిమళం అనిపిస్తుంది.చెట్లు, మొక్కలు కూడా మట్టి వాసనను పెంచుతాయి

తీవ్ర ఎండల సమయంలో కొన్ని చెట్లు, మొక్కలు తమలోని తేమను కాపాడుకునేందుకు సహజ నూనెలాంటి పదార్థాలను విడుదల చేస్తాయి. ఇవి నేలలో, రాళ్లలో నిల్వ ఉంటాయి. వర్షపు నీరు ఈ పదార్థాలతో కలిసినప్పుడు మరో రసాయన చర్య జరుగుతుంది. దాంతో మట్టి నుంచి వచ్చే సువాసన మరింత బలంగా అనిపిస్తుంది. అందుకే పచ్చని చెట్లు ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో వర్షం తర్వాత మట్టి వాసన మరింత ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది.

ఈ సువాసన మనకు ఎందుకు అంతగా నచ్చుతుంది?

వర్షం తర్వాత వచ్చే మట్టి వాసన కేవలం ఒక పరిమళం మాత్రమే కాదు. అది ప్రకృతిలో జరిగే సహజ రసాయన చర్యల ఫలితం. ఓజోన్ వాయువు, నేలలోని సూక్ష్మజీవులు, మొక్కలు విడుదల చేసే సహజ నూనెలు కలిసి ఈ అద్భుతమైన సువాసనను సృష్టిస్తాయి. అందుకే తొలి వర్షం పడినప్పుడు వచ్చే మట్టి వాసన మనసుకు ప్రశాంతతను, చల్లదనాన్ని కలిగిస్తుంది. ప్రకృతి అందించే అద్భుతమైన అనుభూతుల్లో ఇది కూడా ఒకటి.

చెట్లు, మొక్కలు కూడా మట్టి వాసనను పెంచుతాయి

తీవ్ర ఎండల సమయంలో కొన్ని చెట్లు, మొక్కలు తమలోని తేమను కాపాడుకునేందుకు సహజ నూనెలాంటి పదార్థాలను విడుదల చేస్తాయి. ఇవి నేలలో, రాళ్లలో నిల్వ ఉంటాయి. వర్షపు నీరు ఈ పదార్థాలతో కలిసినప్పుడు మరో రసాయన చర్య జరుగుతుంది. దాంతో మట్టి నుంచి వచ్చే సువాసన మరింత బలంగా అనిపిస్తుంది. అందుకే పచ్చని చెట్లు ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో వర్షం తర్వాత మట్టి వాసన మరింత ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది.

ఈ సువాసన మనకు ఎందుకు అంతగా నచ్చుతుంది?

వర్షం తర్వాత వచ్చే మట్టి వాసన కేవలం ఒక పరిమళం మాత్రమే కాదు. అది ప్రకృతిలో జరిగే సహజ రసాయన చర్యల ఫలితం. ఓజోన్ వాయువు, నేలలోని సూక్ష్మజీవులు, మొక్కలు విడుదల చేసే సహజ నూనెలు కలిసి ఈ అద్భుతమైన సువాసనను సృష్టిస్తాయి. అందుకే తొలి వర్షం పడినప్పుడు వచ్చే మట్టి వాసన మనసుకు ప్రశాంతతను, చల్లదనాన్ని కలిగిస్తుంది. ప్రకృతి అందించే అద్భుతమైన అనుభూతుల్లో ఇది కూడా ఒకటి.