Smartphone Capital: చిన్నపిల్లల నుంచి పెద్దవాళ్ల వరకు ఇప్పుడు అందరి చేతిలో మొబైల్ ఫోన్ ఉంటోంది. దానికి తగ్గట్టుగానే తక్కువ ధరలో అదిరిపోయే ఫీచర్లతో స్మార్ట్ఫోన్లు అందుబాటులోకి వస్తున్నాయి. మరి మన దేశంలో ఫోన్ల తయారీకి అడ్డాగా మారిన ఆ నగరం ఏదో తెలుసా?
స్మార్ట్ఫోన్ ఇప్పుడు ప్రతి ఒక్కరి జీవితంలో భాగమైపోయింది. చిన్న పిల్లల నుంచి పెద్దవాళ్ల వరకు దాదాపు ప్రతి ఒక్కరి చేతిలో మొబైల్ ఫోన్ కనిపిస్తోంది. మరి మనం ఉపయోగించే స్మార్ట్ఫోన్లలో చాలా వరకు ఎక్కడ తయారవుతున్నాయో ఎప్పుడైనా ఆలోచించారా?
మన దేశంలోనే ఒక ప్రాంతం ప్రపంచ స్థాయి స్మార్ట్ఫోన్ తయారీ కేంద్రంగా ఎదిగింది. అదే ఉత్తరప్రదేశ్లోని నోయిడా, గ్రేటర్ నోయిడా ప్రాంతం. దీన్ని మన దేశపు స్మార్ట్ ఫోన్ రాజధానిగా పిలుస్తారు. ఇక్కడ అనేక అంతర్జాతీయ మొబైల్ కంపెనీలు భారీ పరిశ్రమలను ఏర్పాటు చేసి లక్షలాది ఫోన్లను తయారు చేస్తున్నాయి.
26
ప్రపంచంలోనే రెండో స్థానం
ఒకప్పుడు మన దేశంలో విక్రయించే మొబైల్ ఫోన్లలో ఎక్కువ భాగం విదేశాల నుంచి దిగుమతి అయ్యేవి. ముఖ్యంగా చైనా, ఇతర దేశాలపై మొబైల్ తయారీ కోసం భారత్ ఆధారపడేది. కానీ గత పదేళ్లలో పరిస్థితి పూర్తిగా మారిపోయింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకొచ్చిన మేక్ ఇన్ ఇండియా, ప్రొడక్షన్ లింక్డ్ ఇన్సెంటివ్ (PLI) వంటి కార్యక్రమాలతో దేశంలో మొబైల్ తయారీ పరిశ్రమ వేగంగా అభివృద్ధి చెందింది. ప్రస్తుతం భారత్ ప్రపంచంలోనే రెండో అతిపెద్ద మొబైల్ ఫోన్ తయారీ దేశంగా ఎదిగింది.
36
అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు సరఫరా
నోయిడా, గ్రేటర్ నోయిడా ప్రాంతాల్లో ప్రపంచ ప్రఖ్యాత మొబైల్ బ్రాండ్లు తమ తయారీ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేశాయి. ముఖ్యంగా శాంసంగ్, వివో, ఒప్పో వంటి కంపెనీలకు ఇక్కడ భారీ పరిశ్రమలు ఉన్నాయి. వీటితోపాటు డిక్సన్ టెక్నాలజీస్, లావా, ఆప్టిమస్ వంటి సంస్థలు కూడా మొబైల్ తయారీ, అసెంబ్లింగ్ రంగాల్లో కీలకంగా పనిచేస్తున్నాయి. ఇక్కడ పెద్ద ఎత్తున స్మార్ట్ఫోన్లను తయారు చేసి దేశీయ మార్కెట్తోపాటు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు కూడా సరఫరా చేస్తున్నారు.
ఇక్కడ మొబైల్ ఫోన్లను అసెంబ్లింగ్ చేయడం మాత్రమే కాదు. వాటికి అవసరమైన అనేక విడిభాగాల తయారీ కూడా క్రమంగా పెరుగుతోంది. డిస్ప్లేలు, మొబైల్ గ్లాస్, బ్యాటరీలకు సంబంధించిన భాగాలు, ఎలక్ట్రానిక్ సర్క్యూట్ బోర్డులు, ఇతర చిన్న చిన్న విడిభాగాలను తయారు చేసే పరిశ్రమలు కూడా ఈ ప్రాంతంలో అభివృద్ధి చెందుతున్నాయి.
56
ధరలు తక్కువగా ఉండడానికి కారణం
ఇక్కడ ఫోన్ల ధరలు తక్కువగా ఉండడానికి ప్రధాన కారణం భారీ స్థాయిలో ఉత్పత్తి జరగడం, తయారీ వ్యవస్థ అభివృద్ధి చెందడం, సరఫరా వ్యవస్థ మెరుగుపడటమే. ఒకే ప్రాంతంలో అనేక కంపెనీలు ఉండటంతో విడిభాగాలను ఒకచోటు నుంచి మరోచోటుకు త్వరగా తరలించవచ్చు. పెద్ద సంఖ్యలో ఫోన్లను తయారు చేయడం వల్ల ఒక్కో ఫోన్పై పడే తయారీ ఖర్చును తగ్గించుకునే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే నోయిడాలో తయారైన ప్రతి ఫోన్ తక్కువ ధరకే లభిస్తుందని కాదు. ఫోన్ ధర బ్రాండ్, ఫీచర్లు, విడిభాగాల ధర, పన్నులు, రవాణా, కంపెనీ లాభం వంటి అనేక అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
66
స్థానిక ప్రజలకు ఉపాధి
ఈ పరిశ్రమల వల్ల స్థానిక ప్రజలకు కూడా భారీగా ఉపాధి అవకాశాలు లభిస్తున్నాయి. ఫ్యాక్టరీల్లో పనిచేసే కార్మికులు, ఇంజినీర్లు, నాణ్యత తనిఖీ సిబ్బంది, ప్యాకేజింగ్ ఉద్యోగులు, రవాణా సిబ్బంది ఇలా అనేక రంగాల్లో వేలాది మందికి ఉద్యోగాలు దొరుకుతున్నాయి.