Human Hair: గుజరాత్‌కు చెందిన ఓ స్టార్టప్ ఆసక్తికరమైన ప్రయోగం చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. ఇప్పటివరకు ఇథనాల్ తయారీకి చెరకు, మొక్కజొన్న వంటి పంటలను ఉపయోగిస్తుండగా.. ఇకపై మనిషి కత్తిరించిన జుట్టుతో కూడా ఇథనాల్ తయారు చేయవచ్చని ఆ సంస్థ చెబుతోంది.
మనిషి జుట్టుతో ఇథనాల్ తయారీ.. గుజరాత్ స్టార్టప్ కొత్త ప్రయోగం
గుజరాత్‌కు చెందిన టెక్నోఫెస్ట్ గ్లోబల్ సంస్థ BioMakerzతో కలిసి ఈ కొత్త ప్రయోగం చేపట్టినట్లు ప్రకటించింది. సాధారణంగా మనిషి జుట్టును కత్తిరించిన తర్వాత చెత్తగా పారేస్తుంటారు. కానీ ఈ జుట్టును ఉపయోగించి బయో ఇథనాల్ తయారు చేయవచ్చని కంపెనీ చెబుతోంది. ఇందుకోసం IMPHA అనే ప్రత్యేక సాంకేతికతను అభివృద్ధి చేసినట్లు వెల్లడించింది. ఈ విధానంతో పనికిరాని జుట్టులో ఉండే పదార్థాలను ప్రాసెస్ చేసి ఇథనాల్‌గా మార్చవచ్చని సంస్థ పేర్కొంది. ఇప్పటికే సుమారు 100 లీటర్ల సామర్థ్యం ఉన్న చిన్న పరిశోధనా కేంద్రంలో ఈ ప్రయోగాన్ని విజయవంతంగా పరీక్షించినట్లు తెలిపింది.
25
జుట్టు నుంచి ఇథనాల్ ఎలా తయారు చేస్తారు?
మనిషి జుట్టులో కెరాటిన్ అనే ప్రోటీన్ ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఇది చాలా గట్టిగా ఉండే పదార్థం. అందువల్ల చెరకు, మొక్కజొన్న మాదిరిగా జుట్టును నేరుగా కుళ్లబెట్టి ఇథనాల్ తయారు చేయడం సాధ్యం కాదు. సాధారణంగా చెరకు రసంలోని చక్కెరలను ప్రత్యేక ప్రక్రియ ద్వారా ఇథనాల్‌గా మారుస్తారు. కానీ జుట్టులో చక్కెరలు ఉండవు. అందుకే దీనికి భిన్నమైన పద్ధతి అవసరం.
కంపెనీ చెబుతున్న IMPHA సాంకేతికతలో ముందుగా జుట్టులోని కెరాటిన్ ప్రోటీన్‌ను విడగొడతారు. అనంతరం ప్రత్యేక రసాయన ప్రక్రియల ద్వారా అందులోని పదార్థాలను ఇథనాల్ తయారీకి ఉపయోగపడే రూపంలోకి మారుస్తారు. ఇలా చివరకు బయో ఇథనాల్‌ను తయారు చేయవచ్చని సంస్థ చెబుతోంది. అయితే ఈ విధానం ఎంతవరకు పనిచేస్తుంది? పెద్ద మొత్తంలో ఉత్పత్తి చేయడం సాధ్యమవుతుందా? అనే విషయాలపై మరిన్ని పరీక్షలు జరగాల్సి ఉంది.
35
చెరకు, మొక్కజొన్నపై ఆధారపడాల్సిన అవసరం తగ్గుతుందా?
ప్రస్తుతం భారత్‌లో పెట్రోల్‌తో ఇథనాల్ కలిపి వినియోగిస్తున్నారు. ఇందుకోసం ప్రధానంగా చెరకు, మొక్కజొన్న వంటి పంటలను ఉపయోగిస్తున్నారు. అయితే ఇథనాల్ తయారీ కోసం ఈ పంటలను ఎక్కువగా వినియోగిస్తే ఆహార అవసరాలకు, ఇంధన తయారీకి మధ్య పోటీ ఏర్పడే అవకాశం ఉంటుంది. దీనినే ఫుడ్ వర్సెస్ ఫ్యూయల్ సమస్యగా పిలుస్తారు. అలాంటి పరిస్థితుల్లో పనికిరాని జుట్టు నుంచి ఇథనాల్ తయారు చేయగలిగితే అనేక ప్రయోజనాలు ఉండవచ్చు. ఇంధనం తయారీ కోసం అదనంగా పంటలు పండించాల్సిన అవసరం తగ్గుతుంది. వ్యవసాయ భూమి, నీటిని కూడా ఆదా చేసే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా ఇప్పటివరకు వ్యర్థంగా పారేస్తున్న జుట్టును ఉపయోగకరమైన ఇంధనంగా మార్చవచ్చు. అయితే ఇది విజయవంతమైతేనే ఈ ప్రయోజనాలు సాధ్యమవుతాయి.
ఈ ప్రయోగం వినడానికి ఆసక్తికరంగా ఉన్నప్పటికీ.. ఆచరణలో కొన్ని సమస్యలు ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా దేశవ్యాప్తంగా వేలాది బ్యూటీ పార్లర్లు, సెలూన్ల నుంచి ప్రతిరోజూ పెద్ద మొత్తంలో జుట్టు బయటకు వస్తుంది. వీటన్నింటినీ ఒకచోట సేకరించడం పెద్ద సవాలు. అంతేకాకుండా సేకరించిన జుట్టులో షాంపూ, నూనె, హెయిర్ డై వంటి రసాయనాలు ఉండవచ్చు. ఇథనాల్ తయారీకి ముందు వాటిని తొలగించి జుట్టును శుభ్రం చేయాల్సి ఉంటుంది. ఆ తర్వాత ప్రత్యేక యంత్రాలతో ప్రాసెస్ చేయాలి. ఈ మొత్తం ప్రక్రియకు రవాణా, నిల్వ, శుద్ధి ఖర్చులు కూడా ఉంటాయి. జుట్టును సేకరించడం నుంచి ఇంధనం తయారు చేయడం వరకు అయ్యే ఖర్చు తక్కువగా ఉంటేనే ఈ విధానం వ్యాపారపరంగా విజయవంతమవుతుంది.
55
భారత ఇంధన రంగంలో కొత్త మార్పు తీసుకొస్తుందా?
భారత్ ప్రస్తుతం పెట్రోల్, డీజిల్ అవసరాల కోసం ఇతర దేశాల నుంచి భారీ మొత్తంలో ముడి చమురును దిగుమతి చేసుకుంటోంది. దీనివల్ల విదేశీ మారకద్రవ్యం ఎక్కువగా ఖర్చవుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో దేశీయంగా ప్రత్యామ్నాయ ఇంధన వనరులను అభివృద్ధి చేయడం చాలా ముఖ్యం. చెత్త నుంచి ఇంధనం తయారు చేసే ప్రయత్నాలు ఈ దిశగా ఉపయోగపడవచ్చు.
గుజరాత్ స్టార్టప్ చేపట్టిన ఈ ప్రయోగం కూడా అలాంటి కొత్త ఆలోచనల్లో ఒకటి. అయితే ప్రస్తుతం కంపెనీ వెల్లడించిన వివరాలు ప్రయోగ దశకు సంబంధించినవే. జుట్టు నుంచి తయారైన ఇథనాల్‌ను భారీ స్థాయిలో ఉత్పత్తి చేయగలరా? దాని తయారీ ఖర్చు ఎంత ఉంటుంది? సాధారణ పెట్రోల్‌తో కలిపి వాహనాల్లో ఉపయోగించవచ్చా? వంటి ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రావాల్సి ఉంది. మరిన్ని శాస్త్రీయ పరీక్షలు, వ్యాపారపరమైన పరిశీలనలు పూర్తయిన తర్వాతే ఈ సాంకేతికత భవిష్యత్తు ఏంటో స్పష్టమవుతుంది.
గమనిక: మనిషి జుట్టు నుంచి ఇథనాల్ తయారు చేయవచ్చన్నది సంబంధిత స్టార్టప్ వెల్లడించిన ప్రకటన. ఈ సాంకేతికత వాణిజ్య స్థాయిలో పూర్తిగా విజయవంతమైందని, ప్రస్తుతం వాహనాల్లో ఉపయోగిస్తున్నారని నిర్ధారించే సమాచారం లేదు.
