1. డిల్లీ (Delhi NCT)
డిల్లీ ప్రాచీన పేరు ఇంద్రప్రస్థ. ఈ నగరం అత్యంత ప్రాచీనమైనది... మహాభారత కాలంలో పాండవుల రాజధానిగా ఉండేదని చెబుతారు. అనంతరం డిల్లీ సుల్తానులు, మొఘలులు ఈ నగరాన్ని రాజధానిగా కొనసాగిస్తూ పాలన సాగించారు. ఇలా వేల సంవత్సరాలు భారత రాజధానిగా కొనసాగుతోన్న చారిత్రక నగరం డిల్లీ.
ప్రస్తుతం డిల్లీ ఓ కేంద్ర పాలిత ప్రాంతం... అంటే ఇక్కడ కీలక అధికారాలు కేంద్రం చేతిలోనే ఉంటాయి. అసెంబ్లీ ఉంటుంది... ముఖ్యమంత్రి, మంత్రిమండలి ఉంటుంది... కానీ ఇతర రాష్ట్రాల మాదిరిగా ప్రభుత్వానికి పూర్తి అధికారాలు ఉండవన్నమాట. శాంతిభద్రతలతో పాటు ఇతర వ్యవవహారాలను కేంద్రమే చూసుకుంటుంది.
డిల్లీ అంటే ఓ నగరం, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతం మాత్రమే కాదు 13 జిల్లాలతో కూడిన ఓ రాష్ట్రం. గతంలో 11 జిల్లాలు ఉండగా పాత డిల్లీ, సెంట్రల్ నార్త్ డిల్లీ, ఔటర్ నార్త్ డిల్లీ జిల్లాలు కొత్తగా ఏర్పడ్డాయి. ఇలా 13 జిల్లాలతో కూడిన ప్రాంతాన్ని డిల్లీ అంటారు. దీనినే అధికారికంగా డిల్లీ ఎన్సిటి (నేషనల్ క్యాపిటల్ టెరిటరీ) అంటారు.