మిరాకిల్ ఎప్పుడైనా జ‌ర‌గొచ్చు.. డీమార్ట్ ప్రారంభించే సమయానికి రాధాకిషన్ వయసు ఎంతో తెలుసా.?

Dmart: 30 ఏళ్ల‌కే అంత అయిపోయింద‌ని అనుకుంటారు కొంద‌రు. కానీ జీవితంలో విజయం సాధించడానికి వయసుతో సంబంధం లేదని నిరూపించిన వారిలో ప్ర‌ముఖ వ్యాపార‌వేత్త‌, డీమార్ట్ అధినేత రాధాకిషన్ దమానీ ఒకరు. ఆయ‌న జీవిత క‌థ ప్ర‌తీ ఒక్క‌రికీ ఆద‌ర్శం.

స్టాక్ మార్కెట్ నుంచి రిటైల్ రంగం వైపు..

రాధాకిషన్ దమానీ రాజస్థాన్‌లోని బికనీర్‌లో జన్మించారు. ఆ తర్వాత ముంబైలో పెరిగారు. ముంబై యూనివర్సిటీలో కామర్స్ చదివినప్పటికీ.. చదువును పూర్తి చేయలేదు. కుటుంబంలో స్టాక్ మార్కెట్‌కు సంబంధించిన వ్యాపారం ఉండటంతో తండ్రి మరణం తర్వాత ఆ బాధ్యతలను చేపట్టారు. స్టాక్ మార్కెట్‌లో దమానీ చాలా జాగ్రత్తగా పెట్టుబడులు పెట్టేవారిగా పేరు తెచ్చుకున్నారు. మార్కెట్‌లో ఒక షేర్ విలువ దాని అసలు విలువ కంటే ఎక్కువగా ఉందని భావిస్తే.. అందుకు అనుగుణంగా పెట్టుబడి నిర్ణయాలు తీసుకునేవారు. 1990లలో ఆయన మార్కెట్‌లో చురుకైన ఇన్వెస్టర్‌గా గుర్తింపు పొందారు.

క్రమంగా స్టాక్ మార్కెట్ ద్వారా మంచి సంపదను కూడబెట్టిన దమానీ.. తర్వాత తన దృష్టిని రిటైల్ వ్యాపారం వైపు మళ్లించారు. 1999లో ముంబైలోని నెరుల్ ప్రాంతంలో 'అప్నా బజార్' స్టోర్‌ను నిర్వహించిన అనుభవం కూడా ఆయనకు రిటైల్ రంగంపై అవగాహన పెంచింది.

ఆ సమయంలో రిటైల్ వ్యాపారంలో ఉన్న కొన్ని సమస్యలను ఆయన గమనించారు. స్టోర్లకు అధిక అద్దెలు, సరఫరా వ్యవస్థలో సమస్యలు, వస్తువుల ధరల్లో వ్యత్యాసాలు వంటి అంశాలు వ్యాపారంపై ప్రభావం చూపుతున్నాయని గుర్తించారు. వీటికి భిన్నంగా తాను ఒక కొత్త మోడల్‌ను రూపొందించాలని భావించారు.

48 ఏళ్ల వయసులో డీమార్ట్‌కు శ్రీకారం..

2000 ప్రాంతంలో దమానీ స్టాక్ మార్కెట్ కార్యకలాపాల నుంచి క్రమంగా దూరమై రిటైల్ వ్యాపారంపై పూర్తి దృష్టి పెట్టారు. అవెన్యూ సూప‌ర్ మార్కెట్స్ లిమిటెడ్ అనే సంస్థను ఏర్పాటు చేసి.. స్టోర్ల కోసం స్థలాలు, సరఫరా వ్యవస్థ, ఉత్పత్తుల ఎంపిక వంటి అంశాలపై కొంతకాలం పనిచేశారు. ఆ తర్వాత 2002లో ముంబైలోని పావైలో తొలి డీమార్ట్ స్టోర్‌ను ప్రారంభించారు. డీమార్ట్ ప్రారంభించే సమయానికి దమానీకి దాదాపు 47–48 సంవత్సరాలు. చాలామంది ఈ వయసులో ఇక రిటైర్మైంట్ కోసం ప్లాన్ చేస్తుంటారు. కానీ దమానీ మాత్రం తనకు ఉన్న స్టాక్ మార్కెట్ అనుభవాన్ని రిటైల్ వ్యాపారంలో ఉపయోగించారు.

ప్రారంభంలో డీమార్ట్ చాలా నెమ్మదిగా విస్తరించింది. వేగంగా వందల స్టోర్లు తెరవకుండా.. ముందుగా వ్యాపార విధానం పనిచేస్తుందా లేదా అన్నది పరిశీలించారు. దాదాపు తొమ్మిదేళ్లలో కేవలం 25 స్టోర్ల స్థాయిలోనే ఉండటం కూడా ఈ జాగ్రత్తగా వ్యవహరించిన విధానాన్ని చూపిస్తుంది. అయితే ఈ నెమ్మదైన అడుగులు తర్వాత డీమార్ట్‌కు బలమైన పునాది అయ్యాయి. స్టోర్ నిర్వహణ, సరఫరాదారులతో చర్చలు, స్టాక్ నిర్వహణ, ధరల నిర్ణయం వంటి అంశాల్లో సంస్థ అనుభవాన్ని పెంచుకుంది.

ఇదే డీమార్ట్ విజయ రహస్యం

డీమార్ట్ విజయానికి ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటి దాని ప్రత్యేకమైన వ్యాపార విధానం. మార్కెట్‌లోని ఇతర రిటైల్ సంస్థలు భారీగా ప్రకటనలు చేస్తూ, డిస్కౌంట్లతో వినియోగదారులను ఆకర్షించే ప్రయత్నం చేసిన సమయంలో.. డీమార్ట్ మాత్రం స్థిరమైన తక్కువ ధరలపై దృష్టి పెట్టింది. డీమార్ట్‌లో సాధారణంగా రోజువారీ అవసరాలకు సంబంధించిన కిరాణా సరుకులు, ఆహార పదార్థాలు, పర్సనల్ కేర్ ఉత్పత్తులు, హోమ్ కేర్ వస్తువులు, దుస్తులు, ఇతర గృహోపకరణాలు లభిస్తాయి.

తక్కువ ధరలకు వస్తువులు అందించేందుకు పెద్ద మొత్తంలో ఉత్పత్తులను కొనుగోలు చేసి సరఫరాదారులతో మెరుగైన ధరలకు ఒప్పందాలు చేసుకోవడం ఒక ముఖ్యమైన విధానం. అలాగే స్టోర్లలో అవసరమైన ఉత్పత్తులపైనే ఎక్కువగా దృష్టి పెట్టడం ద్వారా నిర్వహణ ఖర్చులను నియంత్రించింది.

డీమార్ట్ మరో ముఖ్యమైన విధానం ఎవ్రీడే లో కాస్ట్-ఎవ్రీ డే లో ప్రైస్ (EDLC–EDLP). అంటే ముందుగా ఉత్పత్తులను తక్కువ ఖర్చుతో కొనుగోలు చేసి.. ఆ ప్రయోజనాన్ని వినియోగదారులకు తక్కువ ధరల రూపంలో అందించడం. కంపెనీ 2026 వార్షిక రిపోర్టులో కూడా ఈ విధానాన్ని తన వ్యాపార వ్యూహంలో భాగంగా పేర్కొంది. అలాగే స్టోర్లను ఒకదానికొకటి దూరంగా కాకుండా నిర్దిష్ట ప్రాంతాల్లో క్లస్టర్లుగా ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా సరఫరా, లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులను నియంత్రించే విధానాన్ని అనుసరించింది. ఇక భారీగా ప్రకటనలు చేయకుండా.. తక్కువ ధరలు, మంచి ఉత్పత్తులు, వినియోగదారుల నమ్మకంతో బ్రాండ్‌ను పెంచుకుంది.

నేడు 500 స్టోర్ల స్థాయికి విస్తరణ

డీమార్ట్ ప్రారంభమైన తర్వాత చాలా సంవత్సరాల పాటు నెమ్మదిగానే ఎదిగింది. 2010 తర్వాత సంస్థ విస్తరణ వేగం పెరిగింది. 2017లో అవెన్యూ సూప‌ర్ మార్కెట్స్ పబ్లిక్ ఇష్యూకు వచ్చింది. ఆ తర్వాత కంపెనీ విస్తరణకు మరింత ఊతం లభించింది. అయితే డీమార్ట్ వేగం కంటే లాభదాయకతకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది. ప్రతి స్టోర్ మంచి పనితీరు కనబరచడం, నిర్వహణ ఖర్చులు నియంత్రణలో ఉండటం వంటి అంశాలను ముందుగా చూసింది.

ఈ విధానం ఫలితంగా 2026 మార్చి 31 నాటికి అవెన్యూ సూప‌ర్‌మార్కెట్స్‌ దేశవ్యాప్తంగా 500 డీమార్ట్ స్టోర్లను నిర్వహిస్తోంది. 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలోనే కంపెనీ 85 కొత్త స్టోర్లను ప్రారంభించింది. 2026 జూన్ చివరికి స్టోర్ల సంఖ్య 503కి చేరింది. 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో కంపెనీ కార్యకలాపాల ద్వారా రూ.66,968 కోట్ల ఆదాయం నమోదు చేసింది.

రాధాకిషన్ దమానీ నుంచి ఏం నేర్చుకోవాలి.?

రాధాకిషన్ దమానీ వ్యక్తిగత జీవితంలో చాలా సాధారణంగా ఉండటానికి ఇష్టపడతారు. మీడియాకు ఎక్కువగా దూరంగా ఉంటారు. వ్యాపారంలో కూడా ఆయన శైలి చాలా ప్రశాంతంగా క‌నిపిస్తుంది. తక్కువ అప్పులు, ఖర్చుల నియంత్రణ, వ్యాపారంలో వచ్చిన డబ్బును తిరిగి సంస్థలో పెట్టుబడి పెట్టడం, దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాలపై దృష్టి పెట్టడం వంటి అంశాలకు ఆయన ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.

డీమార్ట్ కథలో మరో ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే.. విజయం ఒక్కసారిగా రాలేదు. 47–48 ఏళ్ల వయసులో తొలి స్టోర్ ప్రారంభించిన దమానీ.. మొదట్లో చాలా నెమ్మదిగా అడుగులు వేశారు. కానీ వ్యాపార నమూనాను బలంగా తయారు చేసుకున్న తర్వాత విస్తరణను పెంచారు. వ్యాపారం ప్రారంభించడానికి ఒక నిర్దిష్ట వయసు ఉండాల్సిన అవసరం లేదని దమానీ ప్రయాణం చూపిస్తుంది. సరైన ఆలోచన, ఓపిక, ఖర్చులపై నియంత్రణ, వినియోగదారుల అవసరాలను అర్థం చేసుకోవడం ఉంటే.. ఆలస్యంగా ప్రారంభించిన వ్యాపారం కూడా భారీ స్థాయికి చేరుకోవచ్చు అన‌డానికి ద‌మానీ జీవిత‌మే ఉదాహ‌ర‌ణ‌.