Currency: భారతదేశంలో మరోసారి నోట్ల రద్దుపై చర్చ మొదలైంది. అయితే ఈసారి సాధారణ కాగితపు నోట్ల స్థానంలో పాలిమర్ నోట్లు తీసుకురావాలని ఆర్బీఐ పరిశీలిస్తున్నట్లు వార్తలు రావడంతో.. పాత నోట్లన్నీ రద్దు చేయనున్నారా అన్న అనుమానం మొదలైంది.
ప్రస్తుతం చలామణిలో ఉన్న రూ.10 నుంచి రూ.500 వరకు అన్ని కాగితపు నోట్లు యథావిధిగా చెల్లుబాటులోనే కొనసాగుతాయి. పాలిమర్ నోట్లను ప్రవేశపెట్టాలనే అంశం ఇంకా పరిశీలన దశలోనే ఉంది. దీనిపై ఆర్బీఐ ఇప్పటివరకు ఎలాంటి తుది నిర్ణయం ప్రకటించలేదు. మొదటి దశలో చిన్న విలువ కలిగిన రూ.10, రూ.20 నోట్లతో ప్రయోగాత్మకంగా ప్రారంభించే అవకాశమే ఎక్కువగా ఉందని రిపోర్టులు సూచిస్తున్నాయి. ఈ ప్రయోగం విజయవంతమైతేనే తదుపరి దశలో ఇతర నోట్లపై నిర్ణయం తీసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. కాబట్టి ప్రస్తుతం ప్రజలు ఉపయోగిస్తున్న కాగితపు నోట్లు ఒక్కసారిగా రద్దు అవుతాయనే ప్రచారంలో నిజం లేదు.
25
ఏటీఎమ్లన్నీ మూత పడనున్నాయా.?
కొత్త పాలిమర్ నోట్లు వస్తే దేశంలోని ఏటీఎంలన్నీ పనిచేయవని కొందరు భావిస్తున్నారు. కానీ వాస్తవానికి అలాంటి పరిస్థితి ఉండదు. పాలిమర్ నోట్లు కాగితపు నోట్లతో పోలిస్తే మందం, ఉపరితలం, వంగే తీరు వంటి అంశాల్లో కొంత భిన్నంగా ఉంటాయి. అందువల్ల కొన్ని ఏటీఎంలలో సాఫ్ట్వేర్, సెన్సర్లు లేదా నగదు పంపిణీ వ్యవస్థలో చిన్నపాటి సాంకేతిక మార్పులు చేయాల్సి రావచ్చు. ఈ అప్గ్రేడ్లను దశలవారీగా పూర్తి చేస్తారు. అందువల్ల ఏటీఎంలు మూతపడటం లేదా నగదు ఉపసంహరణ ఆగిపోవడం వంటి పరిస్థితులు తలెత్తే అవకాశం లేదు.
35
నోట్ల లెక్కింపు యంత్రాలకు మార్పులు అవసరమా.?
బ్యాంకులు, వ్యాపార సంస్థలు, నగదు నిర్వహణ కేంద్రాల్లో ఉపయోగించే నోట్ల లెక్కింపు యంత్రాలు కూడా కొత్త నోట్లకు అనుగుణంగా అప్డేట్ చేయాల్సి రావచ్చు. ప్రస్తుతం ఉపయోగిస్తున్న యంత్రాలు కాగితపు నోట్ల లక్షణాల ఆధారంగా రూపొందించారు. పాలిమర్ నోట్లు భిన్నమైన పదార్థంతో తయారవుతుండటంతో వాటిని కచ్చితంగా గుర్తించేలా యంత్రాల్లో సాంకేతిక మార్పులు చేయాల్సి ఉంటుంది. అయితే ఇది కొత్త కరెన్సీ సిరీస్ విడుదలైన ప్రతిసారి జరిగే సాధారణ ప్రక్రియగానే నిపుణులు చెబుతున్నారు.
పాలిమర్ నోట్ల ప్రధాన ఆకర్షణ వాటి మన్నిక. ఇవి సాధారణ కాగితపు నోట్ల కంటే చాలా ఎక్కువకాలం ఉపయోగించుకోవచ్చు. సులభంగా చిరిగిపోవు. నీరు, తేమ వల్ల దెబ్బతినే అవకాశం కూడా తక్కువగా ఉంటుంది. అలాగే వీటిపై దుమ్ము, మురికి, బ్యాక్టీరియా తక్కువగా పేరుకుపోతాయి. దీంతో పరిశుభ్రత కూడా మెరుగ్గా ఉంటుంది. మరో ముఖ్యమైన ప్రయోజనం భద్రత. పారదర్శక విండోలు, ప్రత్యేక సెక్యూరిటీ ఫీచర్లు, అధునాతన ముద్రణ సాంకేతికతను ఉపయోగించడం వల్ల నకిలీ నోట్లు తయారు చేయడం మరింత కష్టమవుతుంది. అందుకే ఇప్పటికే అనేక దేశాలు పాలిమర్ కరెన్సీని విజయవంతంగా వినియోగిస్తున్నాయి.
55
ఆర్బీఐ తదుపరి ప్రణాళిక ఏంటి.?
పాలిమర్ నోట్ల అమలుపై ఆర్బీఐ ఇంకా తుది నిర్ణయం తీసుకోలేదు. ప్రతిపాదన ప్రస్తుతం పరిశీలన దశలోనే ఉంది. పైలట్ ప్రాజెక్ట్ ఫలితాలు, ఖర్చులు, ప్రయోజనాలు, సాంకేతిక అవసరాలు, ప్రజల స్పందన వంటి అంశాలను పూర్తిగా విశ్లేషించిన తర్వాతే తుది నిర్ణయం తీసుకునే అవకాశం ఉంది. పాలిమర్ నోట్లు ఎక్కువకాలం మన్నికగా ఉండటంతో తరచూ కొత్త నోట్లు ముద్రించాల్సిన అవసరం తగ్గుతుంది. దీంతో దీర్ఘకాలంలో కరెన్సీ ముద్రణ, పంపిణీపై అయ్యే ఖర్చులు కూడా తగ్గే అవకాశం ఉంది. పైలట్ ప్రాజెక్ట్ విజయవంతమైతే భవిష్యత్తులో దేశవ్యాప్తంగా పాలిమర్ నోట్లను దశలవారీగా ప్రవేశపెట్టే అవకాశాలపై ఆర్బీఐ నిర్ణయం తీసుకునే అవకాశం ఉంది.
కాబట్టి ప్రస్తుతం ప్రజలు ఉపయోగిస్తున్న కాగితపు నోట్లు వెంటనే రద్దు అవుతాయని జరుగుతోన్న ప్రచారంలో నిజం లేదు. అలాగే ఏటీఎంలు కూడా మూతపడవు. పాలిమర్ నోట్లు అమల్లోకి వచ్చినా కొంతకాలం పాటు కాగితపు నోట్లు, పాలిమర్ నోట్లు రెండూ ఒకేసారి చలామణిలో ఉంటాయి. కాబట్టి ఎలాంటి ఆందోళన అవసరం లేదు.
