లాయర్ అన్నా, అడ్వోకేట్ అన్నా ఒక్కటేనని మనం భావిస్తుంటాం. కానీ ఇద్దరి మధ్య అర్హతలు, అధికారాల్లో చాలా తేడా ఉంటుందట. న్యాయపరమైన విధులు నిర్వర్తించే ఈ ఇద్దరి మధ్య తేడా ఏంటో తెలుసా?
న్యాయ శాస్త్రంలో డిగ్రీ పొందిన ఎవరినైనా లాయర్ అని అంటారు. వీరు న్యాయవాద వృత్తిని చేపట్టడానికి అవసరమైన ప్రాథమిక విద్యను పూర్తి చేసినవారు. భారతదేశంలో న్యాయవాది కావడానికి LLB (బ్యాచ్లర్ ఆఫ్ లెజిస్లేటివ్ లాస్) అనేది ప్రామాణిక డిగ్రీ. అయితే, కేవలం LLB డిగ్రీతో ఒక వ్యక్తి కోర్టులో వాదించలేడు లేదా న్యాయ సేవలు అందించలేడు. న్యాయ సేవలు అందించడానికి, వృత్తిపరంగా కోర్టులలో ప్రాతినిధ్యం వహించడానికి బార్ కౌన్సిల్లో నమోదు చేసుకోవడం తప్పనిసరి. లాయర్, అడ్వోకేట్లకు అర్హతలు, అధికార పరిధిలో చాలా తేడాలుంటాయి.
25
అడ్వోకేట్ అంటే ఎవరు?
అడ్వోకేట్ అంటే బార్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా లేదా ఏదైనా రాష్ట్ర బార్ కౌన్సిల్లో నమోదు చేసుకున్న న్యాయవాది. ఇలా నమోదు చేసుకున్న తర్వాత మాత్రమే ఒక వ్యక్తి భారతదేశంలోని ఏ కోర్టులోనైనా క్లయింట్ల తరపున వాదించడానికి అధికారిక అనుమతి పొందుతాడు. ఈ వృత్తిని అడ్వోకేట్స్ చట్టం, 1961 నియంత్రిస్తుంది. ఈ చట్టం బార్ కౌన్సిల్లకు న్యాయవాదుల నమోదు, వారి వృత్తిపరమైన ప్రవర్తనను పర్యవేక్షించే అధికారాన్ని ఇస్తుంది. ఒక న్యాయవాది బార్ కౌన్సిల్లో నమోదు చేసుకున్న వెంటనే అడ్వోకేట్ అవుతాడు.
35
లాయర్ అడ్వోకేట్ గా మారాలంటే ఏం చేయాలి?
న్యాయవాదిగా మారడానికి ముందు ఒక వ్యక్తి గుర్తింపు పొందిన విశ్వవిద్యాలయం నుండి న్యాయ శాస్త్రంలో డిగ్రీ (LLB) పొందాలి. ఈ విద్య మూడు లేదా ఐదేళ్లు ఉంటుంది. డిగ్రీ అనంతరం ఆయా రాష్ట్ర బార్ కౌన్సిల్లో నమోదు చేసుకోవాలి. బార్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా ఈ ప్రక్రియను పర్యవేక్షిస్తుంది, అలాగే న్యాయవాదిగా నమోదు కావడానికి ఒక పరీక్ష (ఆల్ ఇండియా బార్ ఎగ్జామినేషన్ - AIBE) కూడా రాయాల్సి ఉంటుంది. ఈ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణులైన వారికి మాత్రమే ప్రాక్టీస్ చేయడానికి అనుమతి లభిస్తుంది.
న్యాయశాస్త్ర పట్టా పొందిన వ్యక్తిని 'లాయర్' అంటారు. వీరు న్యాయపరమైన సలహాలు ఇవ్వగలరు, పరిశోధనలు చేయగలరు, కానీ కోర్టులో వాదించలేరు. బార్ కౌన్సిల్లో తమ పేరును నమోదు చేసుకున్న తర్వాత, వారు 'అడ్వోకేట్'గా మారతారు. ఈ నమోదు వారికి న్యాయస్థానంలో క్లయింట్ల తరపున ప్రాతినిధ్యం వహించే చట్టబద్ధమైన అధికారాన్ని ఇస్తుంది. 1961 నాటి అడ్వోకేట్స్ చట్టం ప్రకారం, భారతదేశంలోని ఏ న్యాయస్థానంలోనైనా న్యాయవాదిగా వ్యవహరించడానికి బార్ కౌన్సిల్ సభ్యత్వం తప్పనిసరి.
55
లాయర్, అడ్వోకేట్ ఒకటి కాదు..
సాధారణ వాడుకలో 'లాయర్', 'అడ్వోకేట్' అనే పదాలను తరచుగా పర్యాయపదాలుగా ఉపయోగిస్తారు. కానీ వీటికి చట్టబద్ధంగా స్పష్టమైన తేడా ఉంది. బార్ కౌన్సిల్లో నమోదు చేసుకుని, కోర్టులో ప్రాక్టీస్ చేసే అర్హత ఉన్న వ్యక్తిని మాత్రమే 'అడ్వోకేట్' అంటారు. న్యాయ శాస్త్ర పట్టా పొంది, ఇంకా నమోదు చేసుకోని వ్యక్తిని 'లాయర్' అని వ్యవహరించవచ్చు. న్యాయ సేవలు అందించే సరైన వ్యక్తిని గుర్తించడంలో ఈ తేడా తెలుసుకోవడం అవసరం.
