Sancharame Folk Song : మనిషి జీవితాన్ని కొత్తగా చూపించే జానపదం... ఈ లిరిక్స్ కు ఎవ్వరైనా ఫిదా అవ్వాల్సిందే..!

ఆనంద్ దేవరకొండ-వైష్ణవి చైతన్య లీడ్ రోల్ లో నటించిన సినిమా 'ఎపిక్' లో గోరేటి వెంకన్న రాసిన 'సంచారమే' సాంగ్ ఇప్పుడు బాగా ట్రెండ్ అవుతోంది.. ఇప్పటికే మీరు వినే వుంటారు. అయితే ఈ పాట అసలు రూపం, దాని మీనింగ్ వేరే ఉంది… తెలిస్తే మీరు ఫిదా అయిపోతారు.

సంచారమే ఫోక్ సాంగ్ ఇంత గొప్పగా ఉంటుందా..!

తెలంగాణ నేలపై పుట్టిన జానపద సాహిత్యానికి ప్రత్యేకమైన శక్తి ఉంది... దాన్ని మరింత శక్తిమంతంగా ప్రయోగించే కవులు కొందరున్నారు. ఇలా పల్లె జీవితం, సామాన్యుడి కష్టం, ప్రకృతితో మనిషికి ఉన్న అనుబంధం, స్వేచ్ఛ కోసం తపన.. ఇవన్నీ కలగలిపి మనసుకు హత్తుకునేలా చెప్పగలిగిన జానపద కవుల్లో గోరేటి వెంకన్న ఒకరు. ఆయన పాటల్లో తెలంగాణ మట్టి వాసన మాత్రమే కాదు.. పల్లె ప్రజల జీవనతత్వం, వారి భాష, యాస, ఆలోచనా విధానం కూడా కనిపిస్తాయి.

ఇలా గోరేటి వెంకన్న రాసిన జానపదాల్లో ప్రత్యేకంగా చెప్పుకోవాల్సిన పాట ‘సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది’. ఈ పాటను కేవలం ప్రయాణాన్ని గురించి చెప్పిన పాటగా చూస్తే దాని అసలు భావాన్ని పూర్తిగా అర్థం చేసుకున్నట్లు కాదు. మనిషి తనకు తానే సృష్టించుకున్న బంధాలను, భారాలను వదిలేసి ప్రకృతితో కలిసి స్వేచ్ఛగా జీవిస్తే ఎంతటి ఆనందాన్ని పొందగలడో ఈ గీతం చెబుతుంది.

తెలంగాణ జానపదానికి నిలువెత్తు రూపం గోరేటి వెంకన్న

గోరేటి వెంకన్న పేరు తెలంగాణ సాహిత్య, సాంస్కృతిక ప్రపంచంలో ప్రత్యేకంగా వినిపిస్తుంది. ఆయన రచనల్లో పల్లె జీవితం ప్రధానంగా కనిపిస్తుంది. సాధారణ ప్రజలు మాట్లాడే భాషనే ఆయన కవిత్వానికి వాహకంగా చేసుకున్నారు. అందుకే ఆయన పాటలు చదివే సాహిత్య అభిమానులకే కాకుండా.. పల్లెల్లో సాధారణంగా జీవించే మనుషులకు కూడా సులభంగా అర్థమవుతాయి.

తెలంగాణ ఉద్యమం, ప్రజా చైతన్యం, సామాజిక జీవితం వంటి అంశాలతో పాటు ప్రకృతి, మానవ సంబంధాలు, పల్లె సంస్కృతి వంటి విషయాలను కూడా ఆయన తన పాటల్లో బలంగా ప్రతిబింబించారు. తెలంగాణ సమాజాన్ని చైతన్యపరిచిన కవుల్లో గోరేటి వెంకన్న కూడా ఒకరని ప్రత్యేకంగా చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు. ఆయన రచనా శైలిలో ప్రత్యేకత ఏమిటంటే... పెద్ద పెద్ద సిద్ధాంతాలను కూడా సామాన్యుడికి అర్థమయ్యే మాటల్లో చెప్పడం. అందుకే ఆయన పాటల్లోని ప్రతి పంక్తి వెనుక ఒక జీవన అనుభవం కనిపిస్తుంది.

సంచారమే పాటలో ఇంత అర్థముందా..!

‘సంచారం’ అంటే కేవలం ప్రయాణం కాదు.. ఇందులో ప్రధానంగా కనిపించే ఆలోచన స్వేచ్ఛ. సాధారణంగా మనిషి జీవితాన్ని ఇల్లు, ఆస్తి, పొలం, కుటుంబ బాధ్యతలు, గత జ్ఞాపకాలు, భవిష్యత్తు ఆందోళనలు చుట్టుముడుతుంటాయి. ఇవన్నీ జీవితంలో అవసరమైనవే అయినప్పటికీ.. కొన్నిసార్లు అవే మనిషికి మానసిక భారంగా మారతాయి. ఈ పాటలోని సంచారి మాత్రం అలాంటి బంధాలకు దూరంగా ఉంటాడు. అతనికి పెద్దగా ఆస్తులు లేవు. మోసుకెళ్లాల్సిన సామాన్లు లేవు. గతాన్ని పదేపదే గుర్తు చేసుకుని బాధపడాల్సిన అవసరం లేదు. అందుకే అతని మనసు తేలికగా ఉంటుంది. ఇక్కడ ‘సంచారం’ అనేది ఒక ప్రాంతం నుంచి మరో ప్రాంతానికి వెళ్లడమే కాదు. బంధాల భారాన్ని తగ్గించుకుని జీవితాన్ని స్వేచ్ఛగా ఆస్వాదించే తత్వానికి ప్రతీకగా సంచారాన్ని కవి చూపించారు.

ఈ సంచారమే పాటలో ప్రకృతి ఒక నేపథ్యం మాత్రమే కాదు.. సంచారికి అది ఇల్లులాంటిది. అలసిపోయినప్పుడు సేదతీరడానికి చెరువు గట్టు ఉంది...ఎండ నుంచి రక్షించుకోవడానికి చెట్టు నీడ ఉంది...సహజంగా వీచే గాలి జోలపాడుతుంది... ఇలా ప్రకృతిలో జీవించండి ఏసి గదుల్లో కంటే వేలరెట్లు హాయిగా ఉంటుందని సంచారమే సాంగ్ చెబుతుంది. సౌకర్యాలన్నీ ఉన్న ఇంట్లోనే సుఖం ఉంటుందని మనం అనుకుంటాం... కానీ మనసుపై భారాలు లేకపోతే.. ప్రకృతి ఒడిలో కూడా మనిషి ఎంతో ప్రశాంతంగా జీవించగలడు అని గోరెటి వెంకన్న చెప్పదల్చుకున్నారు.

ఆకలి కూడా ఇక్కడ ఆనందమే

ఈ సంచారమే పాటలో మరో ఆసక్తికరమైన కోణం ఆకలి. సాధారణంగా ఆకలిని మనం ఒక ఇబ్బందిగా చూస్తాం. కానీ సంచార జీవనంలో అదే ఆకలి ప్రకృతి ఇచ్చే ఆహారాన్ని మరింత రుచిగా అనుభవించే అవకాశంగా మారుతుంది. దారిలో కనిపించే పండ్లు, అడవి తిండి, ప్రకృతి ఇచ్చే చిన్నచిన్న కానుకలు.. ఇవే అతనికి విందుగా మారతాయి.

ఇక్కడ కవి చెప్పేది ఆహారం విలువ గురించి మాత్రమే కాదు. అవసరం పెరిగే కొద్దీ సంతృప్తి తగ్గుతుంది.. అవసరాలను తగ్గించుకుంటే చిన్న విషయాల్లో కూడా ఆనందం కనిపిస్తుంది అనే జీవన సత్యాన్ని చెబుతున్నారు. ఒక పండు దొరికినా ఆనందం.. దారిలో సహజంగా లభించిన ఆహారం దొరికినా ఆనందం. ప్రకృతి ఇచ్చేదాన్ని స్వీకరించే మనస్తత్వమే ఇక్కడ ప్రధానంగా కనిపిస్తుంది.

చెప్పులు లేకుండా నడవడంలోనూ ఓ స్వేచ్ఛ

పాటలోని మరో భాగం మనిషి సౌకర్యాలపై ఆధారపడటాన్ని ప్రశ్నిస్తుంది. చెప్పులు తెగిపోతే అవి పోయాయని బాధపడకుండా.. నేలపై నేరుగా నడవడంలో కూడా ఒక అనుభూతి ఉందని కవి చెబుతున్నట్లుగా ఉంటుంది. దారిలో ముళ్లు ఎదురైనా వాటిని దాటుకుంటూ ముందుకు సాగుతాడు.

ఇక్కడ ప్రయాణం జీవితానికి ప్రతీకగా మారుతుంది. జీవితంలో దారులు ఎప్పుడూ సాఫీగా ఉండవు. ఎక్కడో ముళ్లు ఉంటాయి. ఎక్కడో రాళ్లు ఉంటాయి. మరెక్కడో ఊహించని అడ్డంకులు ఎదురవుతాయి. కానీ నడక ఆపకుండా ముందుకు వెళ్తే.. అదే ప్రయాణం చివరకు ఆనందాన్ని ఇస్తుంది. దారిలో కనిపించే పూలు.. జీవితంలోని చిన్న ఆనందాలు. సంచారి ప్రయాణంలో ప్రకృతిని గమనిస్తాడు. దారి పక్కన కనిపించే పూలు, చెట్లు, గాలి, నీరు, పక్షులు, జంతువులు.. అన్నీ అతని ప్రయాణంలో భాగమవుతాయి.

ఇక్కడ కవి మనకు మరో విషయాన్ని గుర్తుచేస్తారు. రోజువారీ జీవితంలో మనం గమ్యం కోసం పరుగులు తీస్తూ.. దారిలో ఉన్న అందాలను మర్చిపోతుంటాం. కానీ సంచారి మాత్రం గమ్యాన్ని మాత్రమే చూడడు. ప్రయాణాన్ని కూడా ఆస్వాదిస్తాడు. అందుకే ఎంత దూరం నడిచినా అతనికి విసుగు అనిపించదు. ప్రకృతి ప్రతి అడుగులోనూ అతనికి కొత్త అనుభూతిని ఇస్తుంది.

కొండలు, వాగులు, గాలి.. అన్నీ జీవన పాఠాలే

సంచారమే పాట చివరి భాగంలో ప్రకృతి దృశ్యాలు మరింత విస్తరిస్తాయి. మంచుతో మెరిసే కొండలు, ప్రవహించే నీరు, గాలిలో ఎగిరే పక్షులు, నీటిలో ఈదే చేపలు.. ఇవన్నీ సంచార జీవనానికి ప్రతీకలుగా నిలుస్తాయి. కొండను చూసి ఆగిపోవడం కాదు.. దాన్ని దాటాలి. దారిలో అడ్డంకి ఎదురైతే దాన్ని అధిగమించాలి. కొంత కష్టాన్ని ఎదుర్కొన్న తర్వాతే మరో దారి కనిపిస్తుంది.

పక్షి ఆకాశంలో స్వేచ్ఛగా ఎగురుతుంది. చేప నీటిలో తన ప్రపంచంలో ఈదుతుంది. ప్రతి జీవి తన సహజ స్వభావానికి అనుగుణంగా జీవిస్తోంది. అదే విధంగా మనిషి కూడా తనలోని సహజమైన స్వేచ్ఛను గుర్తించాలి అనేది పాటలోని అంతర్లీన భావంగా కనిపిస్తుంది.

సంచారమే పాట చివర్లో వచ్చే భావం మొత్తం గీతానికి ఒక బలమైన ముగింపును ఇస్తుంది. కదలకుండా ఒకేచోట ఉండిపోయే వస్తువులు కాలక్రమంలో పాడైపోతాయి. కానీ కదిలే జీవితం మాత్రం కొత్త అనుభవాలను అందిస్తుంది. ఇది కేవలం భౌతిక సంచారం గురించి కాదు. ఆలోచనల్లోనూ, అనుభవాల్లోనూ, జీవితంలోనూ చలనం ఉండాలి అనే సందేశాన్ని ఇందులో చూడొచ్చు.

మనిషి తనను తాను ఒకే పరిధిలో బంధించుకుంటే కొత్త ప్రపంచాన్ని చూడలేడు. కొత్త వ్యక్తులను కలవలేడు. కొత్త అనుభవాలను పొందలేడు. అందుకే కదలికే జీవితం.. నిలకడ కొన్నిసార్లు క్షీణతకు దారి తీస్తుంది అనే తాత్విక భావన ఈ పాటలో కనిపిస్తుంది.

ఈ పాట ఎందుకు ప్రత్యేకంగా అనిపిస్తుంది?

‘సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది’ పాటలో పెద్ద పెద్ద పదాలు లేవు. క్లిష్టమైన సిద్ధాంతాలను కూడా కవి చెప్పలేదు. కానీ పల్లె భాషలో, జానపద శైలిలో చాలా లోతైన జీవిత తత్వాన్ని చెప్పారు. ఈ పాటలో వినిపించే చెట్టు, చెరువు, గాలి, పండు, కొండ, వాగు, పక్షి, చేప.. ఇవన్నీ మన చుట్టూ ఉండే సాధారణ విషయాలే. కానీ వాటిని ఒక సంచారి దృష్టితో చూస్తే అవన్నీ జీవితాన్ని నేర్పించే గురువులుగా మారిపోతాయి. ఇదే గోరేటి వెంకన్న రచనా శైలిలోని గొప్పతనం.

ఈ జానపద గీతాన్ని మొత్తం పరిశీలిస్తే ఒక విషయం స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. జీవితం అంటే కేవలం సంపాదించడం, ఆస్తులు కూడబెట్టడం, బాధ్యతల మధ్య పరుగెత్తడం మాత్రమే కాదు. మనసుకు స్వేచ్ఛ ఇవ్వడం, ప్రకృతిని ఆస్వాదించడం, చిన్న విషయాల్లో ఆనందాన్ని వెతుక్కోవడం కూడా జీవితంలో భాగమే. మనిషి తనకు అవసరం లేని మానసిక భారాలను తగ్గించుకుంటే.. సాధారణమైన జీవితంలో కూడా అసాధారణమైన ఆనందాన్ని కనుగొనగలడు. అందుకే ఈ పాటలోని ‘సంచారం’ ఒక ప్రయాణం మాత్రమే కాదు.. స్వేచ్ఛ కోసం మనిషి చేసే అంతర్గత ప్రయాణం.

తెలంగాణ జానపద భాషను ఆధారంగా చేసుకుని ఇంత సరళంగా, సహజంగా, లోతైన జీవిత తత్వాన్ని చెప్పగలగడం గోరేటి వెంకన్న సాహిత్యంలోని ప్రత్యేకత. అందుకే ఆయన పాటలు ఒక తరం కోసం మాత్రమే కాకుండా.. పల్లె జీవితం, ప్రకృతి, స్వేచ్ఛను ప్రేమించే ప్రతి ఒక్కరికీ ఎప్పటికీ దగ్గరగా ఉంటాయి.

సంచారమే సాంగ్ లిరిక్స్

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ..

ఇళ్లుపొల్లు లేని ముల్లెమూట లేని... వెంబడించే వెర్రి జ్ఞాపకాలు లేని..

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ.. (2)

ఓహో సంచారమే.. ఆహ సంచారమే..

సేదదీర సెరువు కట్టున్నది... నీడకోసం సింత చెట్టున్నది

జోలనూపే గాలి పిట్టున్నది.. గుర్తులేని గుడ్డి నిదురున్నది..

బరువు దిగిన గుండె బలెవున్నదీ..

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ..

ఓహో సంచారమే.. ఆహ సంచారమే..

సిప్పోలె మోదుగు దొప్పున్నది...సిటారు కొమ్మన తేనె పట్టున్నది... జోపితే జోరైన తీపున్నది..

రూపులేనాకలి సూపున్నది.. ఆకలంత అదృష్టం ఏమున్నదీ..

పండుపండిన జాన పండున్నది... తెంపుకుంటె నోటికింపున్నది..

సేదు గింజల్లేవో దాగున్నవి... నమిలెకొద్ది తీపినిస్తున్నవి...

దారి భత్యం కరవు లేకున్నది... రాలిపడ్డవి రాశిలుగనున్నవి..

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ.. (2)

ఓహో సంచారమే.. ఆహ సంచారమే..

కిరీటమేమో భారమేవున్నది... దాన్ని కిందేసితే బరువు లేకున్నది..

సెప్పులు తెగితె బాగున్నది... ముండ్ల తుప్పలేవో తెలిసిసపోతున్నవి...

కాలిమట్టికేదో మహిమున్నది.. తేళ్లు, పురుగులు తొలగిపోతున్నవి..

ఊరిఊరికి దారులేరున్నవి...ఊటలోలె బాటలొస్తున్నవి... బాట పక్కన వింత పూలున్నయి...

తోవ ఎంతనడిసిన విసుగె రాకున్నది..గాలి గందామయ్యి వస్తున్నదీ.. కాలిగుంటెనె కడుపునింతున్నది..

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ.. (2)

ఓహో సంచారమే.. ఆహ సంచారమే..

మంచుతొ మెరిసేటి కొండున్నదీ... మహిమల తొవ్వెంట సెవ్విన్నదీ..

కానీ అంచుకోతే సలి తంతున్నదీ.. కొంచె ఎడముపోతేనే ఏదో బాగున్నది..

మురిపాల మెరుపులు అడ్డున్నవీ... దాటిపోతే నడకతీరే వేరున్నదీ..

పారేటి యెన్నెల యేరున్నది... స్వారికేమో పడవ సైఉన్నదీ..

పరువున్నవారైతె బరువన్నదీ..లేకుంటెనే లేడి పరుగన్నదీ..

పైనవన్నీ వదులుకోమన్నది.. పైరగాలి దడిపిపోతన్నదీ..

గాలిలో తేలాడె గద్దున్నదీ.. అది గగనమంచులదాక పోతున్నది..

ఏటిలో గాలాడె చేపున్నది.. నీటిపాటి దాక ఈతున్నది..

సంచరించెవి తేజముతొవున్నవీ..శక్తితోవున్నవి..

అయ్య.. సంచరించెవి శక్తితోవున్నవి... మూలకున్నవి మురిగిపోతున్నవి..

సంచారమే ఎంతొ బాగున్నది... దీనంత ఆనందమేమున్నదీ.. (2)

ఓహో సంచారమే.. ఆహ సంచారమే..